Мемлекет құқық және мемлекеттік құқықтық құбылыстар туралы негізгі ұғымдар [ 15 бет ]

Жоспар

1. «Құқық негіздері» оқу курсының жүйесі 3
2. Мемлекет туралы негізгі түсініктер 3
3. Құқық және мемлекеттік-құқықтық құбылыстардың негізгі түсінігі 15
Әдебиеттер: 19

Дисциплина: Құқық, Криминалистика
Тип работы: Реферат
Цена этой работы: 400 теңге



Для получения этой работы Вам нужно оплатить через терминалы QIWI
  1. На экране нажмите «Оплата услуг»
  2. Затем нажмите «Другие услуги»
  3. Выберите «Образовательные услуги»; нажмите stud.kz

  4. Введите номер счета,
  5. Терминал покажет ваш пароль, нажмите "Вперед"
  6. Внесите 400 тенге
  7. Не забудьте взять квитанцию, там будет распечатан ваш пароль!
  8. После оплаты можете скачать свой файл на сайте введя полученный пароль в поле снизу

Зарабатывайте вместе с нами!!!


Что нужно для этого сделать:
  1. Нужно
  2. Загрузить свои работы на сайт
  3. Установите свою цену (цена должна быть адекватной, иначе врядли кто-то купит)
  4. Мы добавляем лишь свою комиссию
  5. Заработанные деньги можно вывести на банковскую карточку

Урезанное содержание работы для ознакомления
Жоспар
1. «Құқық негіздері» оқу курсының жүйесі 3
2. ... ... ... ... 3
3. ... және мемлекеттік-құқықтық құбылыстардың негізгі түсінігі 15
Әдебиеттер: 19
«Құқық негіздері» оқу ... ... ... пәні заң ... ... ... пәндер
жүйесінде ерекше орын алады. Қазақстан Республикасы мемлекеттілігінің
қалыптасуы, елде ... ... ... асуы және ... өту ... құқықтың мән-маңызы айрықша. Әсіресе, тауар-ақша
(мүліктік) және басқару қатынастарын ... ... ... мен ... ... ... ... ерекше. Сондықтан да бұл пән ... ... оның жаңа ... мен ... және басқа да
заңдардың жоғары принциптерін, олардың ... мен ... ... ... өмірінің құқықтық негіздерін үйретеді.
Қазақстан Республикасы құқық жүйесіндегі ... ең ... онда ... және ... теориясы, Конституциялық ... ... ... құқық, Еңбек құқығы, Қылмыстық құқық, Отбасы
құқығы, Қаржы құқығы және Халықаралық құқық ... ... ... ... ... ... түсініктер беріледі.
Аталған пән төмендегі мәселелерді қарастырады:
— мемлекет пен ... ... және ... ... ... заңдылықтары мен құбылыстарын;
— мемлекеттің Конституциялық құрылысын, мемлекеттік биліктің бөліну
теориясы мен тәжірибесін;
... ... ... ... ... мен ... ... қызмет принциптері мен мемлекеттік қызметкерлердің
құқықтық мәртебелерін;
— әкімшілік жауаптылық мазмұнын;
... ... ... ... жеке және ... тұлғалар ұғымы
мен олардың мүдделерін қорғау мәселелерін;
— қылмыс ұғымы мен санаттары, себептері және ... ... ... ... еңбекті қорғау мәселелерін;
— неке және отбасы құқығының негізгі қағидаларын;
— мемлекетіміздің ... ... ... ... ... және жер құқығының басты ерекшеліктерін.
Мемлекет туралы негізгі түсініктер
Мемлекеттің ұғымы және оның ... ... ... ... ... бір ... пайда болып қалыптасады. Мемлекет дегеніміз қоғамдық
саяси ұйым. Қоғамдық ұйымның алғашқы түрі рулық ... Ру ... ... ... бірлестігі, туысқан адамдардан ... ... ру ... ... олардың туыстық қандастығы, бірлесіп
істеген еңбегі және мүліктің ортақ болуы біріктіреді. Рулық қауым әдетте
екі ... ... ... ... ... етіп ... ... дәуірде ру
топтары әйел туыстық жағынан болса, кейінгі аталық дәуірде билік отбасының
иесіне айналған ерлерге ауысады. Рулық қауымдағы ... ... ... пен мал ... пайда болуы, даму және еңбек құралдарын,
қару-жарақтарды көбірек өндіріп, ... ... ... байланысты болды.
Осындай өзгерістердің нәтижесінде ерлер қоғамдық өндірісте маңызды орнынға
ие болып, ру қауымында шешуші ... ... ... ... ... туыстық
ерлер тарапынан анықталып, ер адам ру басшысы болып саналды.
Рулық қауымда қауымдық билік жүзеге ... Ру ... ... барлығын рудың жалпы жиналысы қарап, шешіп отырған. Ру
басшысына жасы ... ... ... Ру ... ... ... оны ... уақытта ауыстырып отырған. Ру ағасына ру әдет-
ғұрыптарын, дәстүрін білетін, рудың қамын ойлайтын және ... ... адам ... ... ... ... ... құрады. Тайпаны басқару
үшін ру ағаларынан кеңес құрылды. Ру өмірінің маңызды мәселелері ... ... ... ... ел ... ... ... ру
басшысы қадағалады.
Сонымен, рулық ... ... мал ... ... ... байланысты ыдырап, қоғам мүшелерінің жікке бөлінуіне
алып келді. Әрбір отбасының өзіндік шаруашылығы ... мал, ... жеке ... ... ... ... қауым ішінде мүлік
теңсіздігі пайда болды. Ру әскери басшылар ру ... ... ... ... ... үстем тапқа айналды. Рулық қауымның ... ... ... ... ... негізі қаланды.
Меншік иелері байлардың айрықша мүдделері болғандықтан олар ... ... яғни ... ... ... ... ... бірге шешуге
бармайды. Сол себепті байлар мен кедейлер арасында қарама-қайшылықтар ... ... ... ... ... ... жаңа саяси құрылым пайда бола
бастады.
Алғашқы қауымдық қоғамның экономикасы мен ...... ... қоғамдық еңбек, қоғамдық меншік, қоғамдық бөліс, қоғамдық
өмір сүру. Қоғамның құрылысы: туысқандық ру, ... ... ... қауымдық қоғамның экономикалық, әлеуметтік, құрылымдық,
басқарушылық салаларындағы объективтік даму ... ... ... ... ... ... Бұл ... даму процестің күрделі
сатысы әлеуметтік революциялық төңкеріс-б.з.д. 10—15 мыңжылдықтарда болған.
Ол төңкеріс кезінде малшылық пен ... ... ... ... ... ... келді, адамның тәжірибесі өсіп, молайды. Қоғамдық
еңбек төрт күрделі тарауға бөлінді: мал шаруашылық, жер ... ... ... ... Бұның бәрі еңбектің өнімділігін арттырды, қоғамның
шығысынан ... ... ... ... ... ... ... топтар, таптар пайда болды. Экономикалық өзгерістер әлеуметтік
қайшылықтарды өмірге әкелді. 5—4 мыңжылдықтарда сол ... ... ... үшін құқық пен мемлекет пайда болды. Мемлекет пен құқықтың
туынды ...... ... ... ... ... болып
табылады.
Мемлекеттің рулық қауымнан айырмашылығын мынадай белгілері ... ... ... ... ... ... жүйеге бөлінеді.
3. Мемлекеттің әкімшілік билік жүргізетін органы болады.
Басқару ісімен шұғылданатын адамдар ... ... ... ... шығарып, солардың күшімен қоғамдық қатынастарды
реттейді.
5. Салық жүйесінің қалыптасуы.
Мемлекет пен құқықтың шығу ... ... ... ... ... ... мал ... егіншіліктің бөлінуі;
— еңбектің ірі қоғамдық бөлінісі;
— алып-сатарлардың ... ... пен ... ... ... қалыптасуының негізгі объективті
заңдылықтары:
— еңбек өнімділігінің өсуі;
— артық өнімнің пайда болуы;
— жеке меншіктің пайда болуы;
— таптардың пайда ... ...... ... ... болуымен іс-әрекетінің
нәтижесі ретінде қалыптасатын, қоғам өмірін ұйымдастырудың нысаны және оның
негізгі салаларына ... ... ... ... ... ... ... басқару жүйесі.
Мемлекеттің негізгі белгілері:
1. Басқару органдары мен мекемелерінің ерекше жүйесінің болуы.
2. Қоғамдық қатынас ережелерін белгілейтін құқықтың болуы.
Мемлекеттің қоғамдағы ... да ... ... ... ... ... көлемде бірден-бір билік жүргізетін ұйым;
— мемлекет қоғамдағы заңдылықты, тәртіпті бақылап ... ... ... ... ... ... ... елдерінде (Иран, Индия, Қытай, Араб елдерінде) мемлекеттің
қалыптасуы басым түрде қоғамдық меншікті қорғауға ... ... ... ... ... ... кезеңінде күрделі құбылыстар болды. Мысалы,
ірі су ... ... ... ... т.б. Міне осы күрделі
жұмыстарды жақсы жүргізу үшін қоғамдық мемлекеттік меншік қалыптасты. ... ... ... ру, ... ... ... императорлар
болды. Король-императорлар жердегі құдай дәрежесінде болды. Бұл елдердің
экономикасы, әлеуметтік жағдайы, демократия өте ... ... ... қоғамдық меншіктің басында — абсолюттік монарх ... ...... дәрежедегі билік уәзір министрлердің қолында, одан төменгі
билік — чиновниктердің қолында болды. Осы сатылық биліктер — бәрі ... ... ... ... ... ... типті) мемлекеттер кейінгі ғасырларда Шығыс Еуропа,
Африка, Оңтүстік Америка елдерінде де қалыптасты. ... Азия ... ... ... ірі ирригациялық жүйелерді жасау;
— оны іске асыру үшін құлдарды, жұмысшыларды жүйелі түрде топтастыру,
біріктіру;
— барлық жұмысты бір орталықтан ... ... ... өте ... ... XIX—XX ... ... көп
өзгермей сақталып келді. (Қытай, Иран).
Европалық елдерде — ... жеке ... ... ... ... тапқа бөлінуі арқылы қалыптасты.
Афина мен Римде алғашқы ... ... ... ... ... мен таптар мемлекетті өз қолдарына ... өз ... ... ... ... Бұл ... көбінесе
демократиялық жүйедегі саяси бірлестік болып қалыптасты.
Мемлекеттің пайда болуы туралы теориялар.
Теологиялық теория — мемлекет пен құқық ... ... ... ... ... Бұл теорияны ғылыми түрде уағыздаған Фома Аквинский, Жак
Маритен т.б. Патриархалдық ...... ... ... қалыптасқан азаматтардың саналы түрде ... ... іске ... үшін ... одақ деп ... Бұл теорияның
өкілі және дамытқан зерттеушісі Аристотель болды. (Оны жақтаушылар Фильмер,
Михайловский т.б.)
Органикалық ... — бұл ... ... көне ... ... ғ.) ... ... толық түрде XIX ғасырда ... ... ... ... ... т.б. Бұл ... — адам ... табиғаттың
объективтік даму заңдарына сәйкес эволюциялы ... ... ... үкіметі-адамның басы миы сияқты қоғамды басқарады.
Қанаушы тап қоғамның экономикасын дамытады. Ол қоғамды ... ... ... — XIX ғ. қалыптасқан пікір. өкілдері: Л. Гумплович, К.
Каутский т.б. Мазмұны: күшті ... ... ... ... ... ... ... зорлық жасап өзіне бағындырып, бақылауды
жақсарту үшін мемлекет құрады — деп түсіндіреді.
Материалистік теория — ... пен ... ... болуын экономикалық
тұрғыдан түсіндіреді, себептері: қоғамдық ... ... ... жеке меншіктің пайда болуы, қоғамның қарама-қарсы екі ... ... ... ... ... пен құқықтың мазмұнының
тарихи өзгеріп отыруы қоғамдық ... ... ... ... ... Мемлекеттің сыртқы
нысаны мен ішкі ... ... ... ... ... ... экономикалық, мәдени, рухани мазмұнына байланысты.
Демократиялы мемлекеттер тек қана ... ... ... ... өмір сүреді. Ал шығыс мемлекеттерде көбіне ... ... ... ... ... оның ... бөлінбейді, олар бір-бірімен
тығыз байланыста дамиды.
Тәуелсіз ... екі ... ... 1993 ... ... екінші 1995 жылғы Конституция қабылданды.
Бұл соңғы Конституция мемлекеттің сыртқы нысанын өзгертіп, Қазақстанда
Президенттік республиканың саяси жүйесі құрды.
Мемлекеттің тарихи даму процесінде оның ... ... ... ... ... климат, тарихи факторлар жатады).
Мемлекеттің құрылыс нысанына экономикалық және ... ... ... Ежелгі феодалдық немесе шығыс мемлекеттерде ... ... көп ... ... ... ... Кейін алғашқы қоғамның ыдырау
процесінде ол қалдықтар жойылады да, мемлекеттің нысаны қатты өзгереді.
Мысалы, Үндістанның мемлекет ... ... ... ... ... ... болуы, жеке меншікті бұзбау, брахмандарды сыйлайтын және
олардың айтқан ақылдарын тыңдауы ... ... Бұл ... ... айтылған. Ресейдің феодалдық мемлекетінде халық жиналысының,
соттың, рулық қауымның рөлдері ... ... ... ... ... ... ... шиеленісі, дағдарыс кезінде көбіне мемлекетті басқару бір
адамның қолында болады. Мысалы, Наполеон, Рузвельт, Гитлер. Ал, ... ... ... кезде жағдай тыныш уақытта демократиялық әдістер
жақсы қолданатыны мәлім (Греция, Рим, Швейцария).
Мемлекеттің құрылымына ... ... ... ... әдет-ғұрыптары
немесе ерекше тарихи жағдайлары да әсерін тигізеді. Ресей, ... ... ... ... мемлекеттерге жатады, сондықтан
олардың мемлекеттік құрылымдары — федерация. Ал, ... ... ... ... ... ... ... тұтас мемлекет, екіншілері, мысалы,
Германия — федерация.
Қазақстан жерінде көне дәуірден қазақтың арғы атасы — түріктер, бергі
атасы — қыпшақтар өмір ... XV ... ... ... ... ... мемлекеті болған. Қазақстанның көп ұлтты республикаға айналуы XX-
ғасырда ... ... ... ... қазіргі Конституциясы
біртұтас, бөлінбейтін мемлекет ретінде жариялады.
Мемлекеттің нысанына ... ... ... ... және ... ... ... қызметі, жүргізген саясаты,
сондай-ақ мемлекеттің дамуына діни факторлар да әсерін тигізеді.
Теория ... ... ... үшке ... Басқару нысаны,
мемлекеттің құрылым нысаны және саяси режим.
Қазіргі Ресейде мемлекеттің екінші элементі — ... ... ... ... үшін ... ... ... әдісін
қолданғаны белгілі. Бұл Ресей Федерациясының мықтылығын ... ... ... үшін ... ... Бұл ... ... нысанын
бірінші орынға қойып отыр.
Фашистік режим құрылған кезде мемлекет нысанының саяси режимі бірінші
орынға шығады. Бейбітшілік кезде ... ... ... ... басқару нысаны мемлекеттің сыртқы жағдайын белгілейді.
Мемлекеттің басқару нысанына оның ... ... және ... құрылуы, олардың қарым-қатынастары ... ... ... ... ... ... ... қатысады деген сұрақтарға
жауап береді. Мемлекет нысандарының арасында басқару түрі ... ... ... ... ... және ... ... екіге бөлінеді.
Монархия — жоғарғы билік бір адамның қолында болады және бұл ... ... ... шексіз және шектелген ... ... ... ...... билігін басқа мемлекеттік орган
шектемейді, биліктің бәрі өз ... ... ... ... ... ... Жапония), Рим империясы жатады. Қазіргі жаңа ғасырларда
шексіз монархиялар өте сирек кездеседі ... ... ... ... ... ... басқа бір органмен немесе заңмен
шектеледі. Монархияның бұл түрі Шығыс ... ... ... Жаңа ... шектелген монархия конституциялық монархия деп
аталады. Оның екі түрі бар: ... және ... ... ... ... екі ... күші тең, ... ... ... оның ... кезеңінде бұрынғы корольдер
биліктерінің жартысынан айырылды, оған біріншіден, заң ... ... ... ... ... 1791 ж. Конституция бойынша король заң
шығару билігін жоғалтты, ол Ұлттық Жиналыстың ... ... ... ... ... ... әлі күшті еді: ол әскерді өзі басқарды, осыны
пайдаланып өзінің ... ... ... сот ... министрлерді
және атқару билікті өзіне бағындырды, шығарған заңдарға тыйым салған және
парламентті таратуға ... ... ... мемлекеттік билік екіге
бөлінді: парламент буржуазияның мүдделерін қорғады, ал король феодалдардың.
Бірақ тарихи процесс объективтік ... ... ... жеткізді де,
дуалистік монархия парламенттік монархияға айналды.
Парламенттік ... ... ... ... ... революциядан
кейін Құқық туралы Билль деген (1689 ж.) Конституциялық заңда ... ... ... ... ... Еуропа мемлекетінің көпшілігі осыған жатады: Белгия, ... ... Бұл ... ... ... ... ... келісімінсіз көп мәселелерді шеше ... ... ... көп орын ... саяси партия өзінің өкіметін құрады. Сол
партияның басшысы Премьер-Министр болып тағайындалады. Премьер-Министр
кабинетін өзі ... ... оған тек ... ... ... ... ... Парламенттің алдында жауапты. Егер мемлекетте
жоғарғы және төменгі ... бәрі ... ... ... құрылатын
болса, осындай мемлекеттік басқару нысаны Республика деп ... ... ... ... сайланады. Бұл басқарудың екі түрі
кездеседі: Президенттік және ... ... ... ... ... халық сайлайды және президент мемлекет
басшысы бола отырып ... ... ... Республикада
мемлекет билігінің жоғарғы органдар жүйесі Парламенттің ... ... ... ... ... Кейбір мемлекеттерде
Президенттік және Парламенттік ... ... ... ... ... Президенттік Республика деп атайды. ... ... ... Әр ... ... оның ішкі ... ... бөлшектерге бөлінеді. Сол аумақтық құрылымның
көлемінде мемлекеттік аумақтық бөлшектерінің ... ... ...... ... ... ... Бұл ұлттық,
мемлекеттік қатынастарды, әкімшілік-территориялық жүйені, ... ... ... бұл элемент бойынша унитарлық,
федеративтік және конфедеративтік мемлекеттерге ... ... ... ... тек қана ... жергілікті аудандарға бөлінеді.
Мысалы, Қазақстанда әкімшілік-аумақтық құрылысы 14 облыстан ... ... ... әкімдер басқарады.
Федерация — күрделі мемлекет, ол федерацияның мүшелерін біріктіреді.
Федерация екі ... одан да көп ... ... ... түрі бар: ... ... және ... құрама. Біріншісіне бұрынғы
КСРО, Югославия, Үндістан екіншісіне АҚШ, ... ФРГ, ... ...... ... жету үшін ... ... мемлекеттердің
уақытша одағы. Конфедерацияның ерекшеліктері: белгілі бір лайықты түрде
жасалған келісім-шарттар негізінде құрылады, оның субъектілері өз ... ... ... ... ... ... егемендіктері
өздерінде сақталады, келісім-шарт актілерінде көрсетілген мәселелер бойынша
ғана құрылады, конфедерацияның тұрақты түрде ... ... ... ... ... ... өкімет актілерін тануды
субъектілердің қабылдамауға құқығы бар. Мысалы; ТМД ... ... ... ... ... — мемлекеттік өкімет билігін ... ... ... режимнің түрлері: ... және ... ... ... ... шын және ... Антидемократиялық
режим үшке бөлінеді: тоталитарлық, авторитарлық және фашистік.
Демократиялық биліктің белгілері: әр түрлі ... ... ... ... ... ... бостандықта қызмет
атқарады. Идеологиялық плюрализм. Мемлекет органдарының сайланбалы жолмен
құрылуы. Қоғамда демократиялық құқықтар мен ... орын ... ... мәнінде қамтамасыз етілу кепілдіктеріне ие болуы.
Антидемократиялық билік сипатында қоғамда ... ... орын ... ... ... мен ... болмайды.
Демократиялық партиялардың құрылуына тыйым салынады, мемлекетте бір ғана
идеология үстемдік етеді, ... ... ... ... ... түрі ... нақты билеушінің шексіз
билігімен көрінеді. Тоталитарлық жүйеде бір ғана ... ... ... ... жүргізеді. Әкімшілдік-әміршілдік жүйе қалыптасып, ... ... ... мемлекет тарапынан қамтамасыз етіледі.
Сонымен, мемлекеттің нысанын анықтау үшін біз үш элементке қорытынды
бердік: ... ... ... ... ... ... және саяси
режим. Мысалы, Қазақстан Республикасы — президенттік басқару ... ... — заң ... ... пен ... ... ... мүдде-
мақсаттарды, мiндеттердi орындау қызметiнiң негiзгi бағыттарын және оның
әдiс-тәсiлдерiн анықтап, іске ... ... ... ... ... ететін — мемлекеттік аппарат пен органдар. Алдымен
функцияны орындау үшін тиiстi мемлекеттік орган ... ... ... ... ... ... ... Мемлекеттің функциясы арқылы қоғамның алдында тұрған мүдде-
мақсаттардың мазмұнын, оның ... ... ... ... ... ... функциясы — қоғамды әлеуметтік ... ... ... ... ... мен ... функциялары iшкi және сыртқы деп екі ... ... ... iшкi ... ... ... — мемлекеттің экономикалық дамуының негiзгi
стратегиялық бағыттарын ... ... ... ... ... ... ... реттеудің төрт тәсiлi бар: 1. Салық ... ... ... ... ... ... 2. Экономиканың тиiстi,
қажетті саласына жеңiлдiк берiп, дамыту; 3. Ғылым мен ... ... ... 4. ... ... ... ... функция — мемлекеттің негiзгi мiндеттерiнiң бiрi халықтың
әлеуметтік жағдайын жан-жақты ... етiп, ... ... дамыту.
Мемлекеттің әлеуметтік саясаты екі бағытқа ... ... ... ... ... ... ... мүгедектерге, зейнеткерлерге, науқас
адамдарға, көп балалы жанұяға, студенттерге мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... екiншi бағыты —
адамдардың ... ... ... ... ... ... ... демалуына қамқорлық жасап, мемлекеттік бюджеттен тиiстi
мөлшерде қаржы ... ... ... ... ... — қоғамдағы барлық азаматтардың, ұйымдардың,
мемлекеттік бюджеттің шығысы мен кiрiсiн реттеп, басқарып отыру
4. Мәдениет бағытындағы функция — адамдардың денсаулығы, ... ... ... әдебиет, өнер, музыка, тәрбие т.б. мемлекеттің тұрақты
бақылауында ... оны ... ... ... ... Экологиялық функция;
6. Құқықтық тәртiптi және қоғамдағы тәртiптi қорғау функциясы;
7. Ғылыми-техникалық прогресті дамыту функциясы.
Мемлекеттің сыртқы ... ... ... ету ... ... ... Басқа елдермен ынтымақтастықты дамыту;
3. Әлемдік келелі мәселелердің шешiмiн табуға қатысу;
4. Халықаралық қатынастарда ... ... ... ... ... аппарат — қоғамды басқару үшін арнаулы құрылған мемлекет
органдарының біртұтас жүйесі.
Оның нышандары: мемлекет ... ... және тек қана ... ... тұрады; мемлекеттік аппарат мекеме және органдардың
байланыс жүйесі; мемлекет органдардың қызметі ұйымдастырушылық, материалдық
және ... ... мен ... мемлекеттік аппарат
азаматтардың заңды мүдделері мен құқықтарын қорғау үшін құрылады.
Мемлекеттік аппараттың ерекше iшкi құрылысы бар: ... ... бір ... бiрiктiрiледi. Бұл жүйенің негiзiн экономика, саяси
қарым-қатынастар, сана-сезім құрады.
Осы жүйеде әрбір органның өзiнiң орны, бiр-бiрiмен ... ... ... ... ... кезінде мемлекеттік органдардың орындайтын қызмет ... ... ... ... Шығыс мемлекеттерде бүкіл аппаратты бір
орталыққа бағындыратын — патшаның билiгi орнаған. Парламенттік ... ... ... қолында болады.
Мемлекеттік аппараттың объективтік бағыттары байқалады: бюрократизация,
диффиренцация, профессионализiмнiң өсуі.
Мемлекеттің әрбір типіне мемлекеттік аппараттың ерекше ... ... ... қызмет — конституциялық негізде баянды етiлетiн
азаматтардың ... ... мен оның ... ... ... да мемлекеттік міндеттер мен қызметтерді атқаруды жүзеге
асыратын кәсiптiк ... ... ... ... ... ... билiгiнiң
тармақтарға бөліну принципі Конституцияда белгіленген негiзгi ... Ғана ... ең ... ... ... бір тұтас, өйткені бiрденбiр бастауы
Қазақстан халқы және мемлекеттің ... ... Бұл ... ... ... заң ... ... және сот жүйесіне бөлiнедi және
биліктер бір бiрiн ... ...... ... ... ... бар және ... үшін құзыреті бар мемлекеттік аппараттың бір буыны. Мемлекеттік
аппараттың құрылуы мен ... ... ... ... ... ... көрсетiледi. Әрбір мемлекеттік аппарат өз қызметін
мемлекеттік, материалдық, ұйымдық және зорлау күшімен қорғайды. Мемлекеттік
аппарат ... ... ... ... әр ... алдында
тұрған мақсаттары заңда анық белгіленген. Басқа мемлекеттік органдарымен
қалай ... iшкi ... ... ... ... негiзгi нышаны оның мемлекеттік билiгi. Бұл мемлекеттік билiктi
былай түсінуге болады: олар мемлекеттің ... ... ... ... ... ... немесе құқықтық нормалардың
орындалуын ... ал ... ... ... ... ... бар.
Мемлекеттік заңдарға сәйкес мемлекеттiк мiндеттерi мен ... ... ... ... аппарат өкiлеттiктi жүзеге асыратын қызметтер
атқарады. Мемлекеттік қызметкерлердің өкiлеттiктерi мемлекеттік ... ... ... және міндеттерге сәйкес анықталады. Мысалы,
прокуратура органдары, сот жүйесі, ІІМ, ҰҚК ... ... ... Бұл ... бiр-бiрiмен байланысты. Бәрі бірге, жалпы құқық
қорғау жүйесіне ... ... ... ... мiндеттерi: ҚР
Конституциясы мен заңдарын, азаматтар мен заңды тұлғалардың ... мен ... ... ... ... ету; ... ... пен азаматтардың өтiнiштерiн қарауға, олар ... ... ... ... ... құқықтар шегінде заңды
мiндеттерiне сәйкес өкiлеттердi жүзеге асыруға; ... және ... ... ... ... ... бұйрықтары мен өкiмдерiн,
шығарылған шешiмдерi мен ... ... өз ... ... қарауға және солар бойынша шешімдер қабылдауға, белгіленген
тәртіппен лауазымдық мiндеттерiн атқару үшін ... ... ... алуға құқықтары бар.
Мемлекеттік орган анықтамасы мен түсiнiгi
Мемлекеттік ... ... ... ... олар ... сәйкес жүйе-жүйеге, сала-салаға жiктеледi. Мемлекеттік орган
өкiлеттiлiгiнiң шеңберіне қарай үш топқа бөлiнедi:
1. Мемлекеттік билік органдары: Парламент, ... және ... ... ... ... ... министрліктер, ведомстволар,
жергiлiктi басқару органдары, әкімдер. ... ... ... мен ... ... мақсаттары.
Мемлекеттік органдар үш топқа бөлiнедi:
— өкiлдi органдар;
— атқару органдар;
— сот немесе құқық қорғау органдары.
Республика ... ... ... ... орын ... ол үш
билiктiң бiрiне де жатпайды. Ол мемлекет билiгiнiң ... ... ... ... және өкімет органдарының халық ... ... ... ...... басшысы,
мемлекеттің iшкi және сыртқы саясатының негiзгi бағыттарын айқындайтын, ел
iшiнде және халықаралық ... ... ... ... ... лауазымды тұлға. Президент халық пен мемлекеттің ... ... ... адам және ... ... ... ... әрі ... ... Жоғарғы өкiлеттi органдарды халық сайлайды. Парламент
— заң шығару функциясын жүзеге ... ... ең ... өкiлдi
органы. Парламент тұрақты негізде жұмыс iстейтiн екі палатадан: Сенат және
Мәжiлiстен тұрады.
Сенат ... ... ... бар қаладан және астанасынан
екi адамнан, тиiсiнше барлық өкiлдi органдары депуттарының ... ... ... тұрады. Қазақстан Республикасының
Конституциясына өзгертулер мен ... ... ... 2007 ... ... Заңы ... 15 депутатты Президент тағайындайды. Барлығы — 49
депутат. Сенатқа 30 жасқа толған адамдар ... ... ... ... сегіз депутатын сайлау жалпыға бірдей, тең және төте
сайлау құқығы негізінде ... ... беру ... ... ... тоғыз депутатын Қазақстан халқы Ассамблеясы сайлайды. Мәжіліс
депутаттарының кезекті сайлауы Парламенттің жұмыс істеп ... ... ... аяқталардан кемінде екі ай бұрын ... ... ... депутаттар 25 жасқа толуы керек.
Парламент — негiзгi заң шығарушы орган. Парламенттің сессиясы оның
палаталарының бірлескен және ... ... ... ... ... ... — бюро, жұмыс органдары — тұрақты
комитеттері, бірлескен комиссиялары ... ... ... ... қызметкерлерiн тағайындағанда парламент келiсiмiн береді, олардан
есеп алады, соғыс және бiтiм ... ... ... ... ... ... көтереді, конституциялық заңдылық туралы жыл
сайын жолдауын таңдайды, өзiнiң iшкi сұрақтарын ... және ... ... ... өзге де өкiлеттiктердi жүзеге асырады.
Атқару билік. ... ... ... ... жиналған.
Президенттік республикаларда өкімет саяси ұйымдық тұрғыдан Президент
қамтитын атқарушы билік тармағына жатады.
Парламенттің ... ... ... әрі ... оның ... ... шешуші орган. Кабинет мүшелері ... ... ... ... дербес жауап береді.
Үкiметтiң нақты егемендiлiгi нақты мемлекет басшысының ... ... ... ... ... ... — атқарушы
билiктi жүзеге асыратын, атқарушы органдардың ... ... ... ... ... ететін мемлекеттік орган.
Орталық салалық атқару билік министрлiктердiң, ведомстволардың
мемлекеттік ... және ... ... ... Олар ... ... ... iстiң жайы үшін жауап береді. Олар өзiнiң
құзыреті бойынша бұйрық және ... ... ... ... бүкіл
қызметіне, Конституцияға және Республика Президентінің алдында ... оның ... және ... ... ... ... ... тиiстi мемлекеттік басқару саласына басшылықты, сондай-ақ
заңдармен көзделген iшкi ... ... ... ... Республика
орталық атқарушы органы болып табылады.
Мемлекеттік комитет ... ... ... салаларында мемлекеттік
саясатты жүргiзетiн және осы мақсатта заңдарға ... ... ... ... ... бас басқармасы, комиссиясы, агенттiгi
және үкімет құрамына кiрмейтiн өзге де республикалық ... ... ... ... ... ... ... табылады.
Министрлiктiң, мемлекеттік комитеттің жанындағы департамент, агенттік,
сондай-ақ Республика министрлiгiнiң, Мемлекеттік комитетiнiң ... де ... ... ... болады. Ол министрлiгiнiң, мемлекеттік
комитетiнiң құзыреті ... ... ... және ... ... ... ... не мемлекеттік басқару
саласында дербес басшылықты ... ... ... басқару органдары Бұлар мемлекеттің тиiстi
аумағындағы iстiң жай-күйіне ... ... және ... ... ... ... Республикасындағы бiрiңғай мемлекеттік билiктiң
түрі.
Олардың функциялары:
✓ халықтың жергiлiктi iстерге қатысуын қамтамасыз ету;
✓ жергiлiктi жерлерді, мемлекеттік ... ... ... және ... ... ... салықтар мен жинал ымдарды белгілеу;
✓ жасалған жоспарлар, ... және ... ... ... ... ... қамтамасыз ету;
✓ халықтың әлеуметтік мәдени, коммуналдық-тұрмыстық және өзге ... ... ... ... басқару органдар жергiлiктi өкiлеттi органдарды,
мәслихаттарды қамтиды, олар ... ... ... бөлiнiстегi халықтың
еркін бiлдiредi және ... ... ... ... ... ... ... бақылайды. Жергiлiктi атқарушы органдарын басқаратын
әкімдер, бұларға Қазақстан Республикасының атқарушы органдарының ... ... ... ... ... мен қажет тiлiктердi үйлестіре
отырып, атқарушы билiктiң жалпы мемлекеттік саясатын жүргiзудi қамтамасыз
етеді.
Мәслихаттар ... ... ... ... шешімдер, ал
әкімдер шешімдер мен өкімдер қабылдайды.
Қазақстан Республикасының егемендiгi мен аумақты тұтастығын ... ... ... ... ... ... және қоғамдық қауiпсiздiк
пен құқық тәртiбiн қорғау iшкi iстер, ұлттық қауiпсiздiк органдарына ... ... ... ... ... және қызметі заңмен
белгiленедi.
Сонымен, мемлекеттік аппарат өкiлеттi, ... және сот ... ... ... ... ... төменгі және жоғарғы
органдарға бөлiнедi. Үшiншiден, мемлекеттік органдар жоғарғы, ... ... ... бөлiнедi.
Мемлекетті талдау оның механизм позициясы жағынан әр элементтің орнын
және ... ... ... басқару жүйесінде табуға мүмкiндiк
береді.
Мемлекет механизмнің бiрiншi элементі болып мемлекеттік орган тұрады.
Мемлекеттік орган — ... ... ... билiгiне өкiлеттiгi
бар құрылымдық бөлшегі. Мемлекеттік органның ... ... iске ... мәжбүрлеу күші арқылы қамтамасыз етiледi.
Құқық және мемлекеттік-құқықтық құбылыстардың негізгі түсінігі
Құқық дегеніміз — адам мен қоғамның ... ... ... ... ... ... анықталған, қоғамдық қатынастарды
реттейтін, мемлекеттің күшімен қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... тілігі, жүйелігі, формалды анықтылығы;
мемлекеттің күшіне ... ... ... ... ... ... ... дегеніміз — адамның іс-әрекетіне, мінезіне, тәртібіне,
нормативтік актілердің жасайтын ықпалы мен әсері. Сол арқылы қатынастарды
дұрыс, уақытында ... ... ... ... ... — нормативтік актілер арқылы қоғамдық
қатынастардың байланысын, орындалу жолдарын, бағыттарын анықтап отыру. ... екі ... ... ...... ... орындалу жолдарын, бағытын көрсету; екіншісі — нормативтік
актіде субъектілерге толық бостандық беру, дұрыс орындалу ... ... ... ...... ... ... әсерін күшейту, жаман қатынастарға тыйым салу. Бұл функцияның әдіс-
тәсілдері:
— қоғамдағы қатынастардың дұрыс орындалуын бақылау;
— құқықты ... ... ... ... ... жауапкершіліктің түрін көрсету;
— жасаған қателіктері үшін субъектілерді жауапқа тарту;
Құқықтың мәнін білдіруде оған ... ... ... мен ... ... болып табылады. Ол идеялар әділет пен бостандықтың сара
жолын қорытындылау арқылы шығарылады.
Құқық принциптері ... ... ... болғандықтан
тұрақтылығымен ерекшеленеді. Құқық жасалу барысында мына принциптер негізге
алынуы тиіс.
• Демократиялық;
• Ұлтаралық келісім;
... ... ... заң ... ... ... өмір сүре алмайды, ол дегеніміз адамдардың өмір
сүрудің әртүрлі салаларындағы ... ... ... ... ... ... ... ал нормалар, өз ... және ... ... ... бөлінеді. Қоғамның әлеуметтік
нормалары — бұл қоғамдық қатынастарды ... ... ... ... құқық, діни, әдет-ғұрып, мораль және корпоративтік
нормалар жатады.
Құқық жүйесі — бұл ... ... ... оның ... ... ... жүйелік құрылымы оның белгілі бір
байланыстағы ... ... ... біртұтас құрылым екендігін
білдіреді.
Құқық жүйесінің негізгі сипаттары:
• оның алғашқы элементі болып ... ... ... олар ... ... отырып, ірі құрылымдарды, институттарды, ... оның ... ... ... ... ... ... тығыз
байланыстылыққа ие, бұл құқық жүйесінің тұтастығын қамтамасыз ... ол ... ... ... ... мәдени, тарихи
факторлармен тығыз байланысты;
• ол объективтік сипатқа ие, себебі объективтік ... ... және ... ... ... ... ... мүмкін емес.
Құқық саласы — бұл белгілі бір қоғамдық қатынастар түрін реттейтін заң
нормаларының ... ... ... ... ... өз пәні ... әрбір саланың өз заңнамасы, яғни, дербес кодекстері болады;
— құқық субъектілерінің құқықтық жағдайын реттейтін, құқықтар ... ... ... ... және ... нормаларды жүзеге асыруға
бағытталған мемлекеттік-құқықтық шараларды орнықтыратын ... ... ... ... ... ... салалар: бұлар басты құқықтық режимдерді қамтиды, жалпы
алғанда, құқық ... ... ең ... ... ... одан
кейінгі материалдық құқықтар — азаматтық, әкімшілік құқықтар және оларға
сәйкес іс-жүргізушілік ... ... іс ... ... іс-
жүргізушілік және әкімшілік іс-жүргізушілік құқықтары орналасқан.
2) Арнайы салалар: бұларда ... ... ... ... ...... ... жер құқығы, қаржылық ... ... ... отбасы құқығы;
3) Кешенді салалар: бұларға негізгі және арнайы ... ... ... тән — ... ... ... құқық,
экологиялық құқық, сауда құқығы, прокурорлық қадағалау, теңіз құқығы.
Құқық институты — бұл қоғамдық ... ... бір ... ... заң ... ... Мысалы, еңбек құқығында — еңбек
тәртібі институты, жалақы институты, азаматтық ...... ... ...... ... институты, қаржы
құқығында — бюджеттік құқық ... ... бір ... жиынтығының нақты бір құқықтық институтты
қалыптастыруының ... ... ... үш ... ... 1) ... заңды теңдігі; 2) қоғамдық қатынастарды реттеудің толықтығы;
3) құқықтық институтты құраушы нормалардың заңдар мен басқа да ... ... ... ... және ... да құрылымдық
бірліктерінде жинақталуы.
Негізгі түсініктер:
Мемлекет — жария өкіметтің пайда ... ... ... ... қоғам өмірін ұйымдастырудың нысаны және оның негізгі
салаларына басшылық ететін, қажетті ... ... ... ... ... ...... өкімет билігін жүзеге асыру әдістерінің
жиынтығы.
Мемлекеттің функциясы — қоғамды әлеуметтік ... ... ... ... ... мен ... ... — қоғамды басқару үшін арнаулы құрылған мемлекет
органдарының біртұтас жүйесі. Оның ... ... ... ... тек қана ... ... ... тұрады.
Мемлекеттік орган — мемлекеттік аппараттың өкімет билігіне өкілеттігі
бар ... ... ... ... ... билігін іске асыруы
мемлекеттің мәжбүрлеу күші арқылы қамтамасыз етіледі.
Құқық — адам мен ... ... ... ... білдіретін, формалды түрде анықталған, қоғамдық қатынастарды
реттейтін, мемлекеттің күшімен қамтамасыз етілетін жалпыға бірдей ... ... ...... ... ... тәртібіне,
нормативтік актілердің жасайтын ықпалы мен әсері. Сол арқылы ... ... ... ... ... ... — бұл құқықтың өзінің құрылымы, оның ... ... ... — бұл ... бір ... ... ... реттейтін заң
нормаларының жиынтығы.
Құқық институты — бұл қоғамдық қатынастардың белгілі бір түрін (тобын)
реттейтін заң ... ... ... ... ... — еңбек
тәртібі институты, жалақы институты, азаматтық құқықта — ... ... ...... қызмет институты, қаржы
құқығында бюджеттік құқық институты т.б.
Нормативтік құқықтық акт — референдумда қабылданған не ... ... ... ... адамы қабылдаған, құқықтық нормаларды
белгiлейтiн, олардың қолданылуын өзгертетін, тоқтататын ... ... ... нысандағы жазбаша ресми құжат.
Заңдар — ... ... ... ... ... ... ... норма) — нормативтік құқықтық ... көп ... ... ... және нормативтік реттелген
ахуал шеңберінде барлық тұлғаларға ... ... ... ... ...... ... реттейтін, Қазақстан ... ... ... ... мен нормаларды белгiлейтiн,
Қазақстан Республикасының Парламенті, Қазақстан Республикасының Президенті
қабылдайтын нормативтік құқықтық ...... ... ... реттейтiн құқықтық нормалар
бiрiктiрiлiп, жүйеге келтiрiлген заң.
Әдебиеттер:
1. Ағдарбеков Т. А. Мемлекет және құқық теориясы. ... - ... ... ... ... ... Т. ... және мемлекет теориясы.— Қарағанды: Болашақ-
Баспа, 2002.
3. Ағдарбеков Т. Мемлекет және құқық ... ... ... ... ... ... Е. Мемлекет және құқық негіздері.— Алматы, 2001.
5. Дулатбеков Н., Амандықова С., ... А., ... және ... ... ... ... З., Ашитов Б. ҚР Құқық негіздері.— Алматы, 2003.
7. Табанов С. Салыстырмалы құқықтану негіздері. Оқулық. - Алматы, 2003.
8. Баққұлов С. Д. ... ... ... 2004.
9. Жоламан Қ., Мұхтарова А., Тәукелев А. Мемлекет және құқық теориясы.—
Алматы, 1999.


 группа сайтов Stud.kz
2008-2014 Создание сайта - cтудия Riskk | 0.2655

^