Инвестициялар мәселесі және мемлекеттің инвестициялық саясаты [ 35 бет ]


Мазмұны

Кіріспе...................................................................................................5
1Инвестиция теориясы …………………………………………………. 7
1.1 Инвестиция түсінігі және оның экономикалық мағынасы………..7
1.2 Инвестициялардың жіктелуі...........................................................9
1.3 Инвестициялық қызметтің мәні, принциптері және тиімділігі. ……..11
2 Қазақстан Республикасындағы инвестициялық саясаты…………..17
2.1 Инвестицияны Қазақстанда пайдаланудың экономикалық
маңызы...................................................................................................17
2.2 Солтүстік Қазақстан облысында инвестицияны пайдалану..........22
2.3 Шетел инвестициялары Қазақстанда...............................................27
3 Инвестициялардың мәселелері және оларды шешу жолдары ...........31
3.1 Инвестициялық саясаттың мақсаттары мен шешу жолдары.........31
3.2 Әлемдік қаржы дағдарысының Қазақстан экономикасына әсері...34

Қорытынды.............................................................................................38

Пайдаланған әдебиеттер тізімі...............................................................40

Қосымша А. Өнеркәсіпке инвестициялар..............................................41

Қосымша Ә. Негізгі қорға бағытталған инвестиция көлемінің өсімі......42

КІРІСПЕ

Курстық жұмыстың тақырыбы – Инвестициялар мәселесі және мемлекеттің инвестициялық саясаты. Қазақстан экономикасын қарастырғанда, бұл өте маңызды мәселелердің бірі болып табылады. Инвестиция – Қазақстан экономикасының нарықтық экономикаға өтуі кезінде пайда болған жаңа термин. Орталықтандырылған жоспарлау жүйесінің шеңберінде “жалпы капиталдық салынымдар” деген түсінік қолданылатын, осы түсінік бойынша жаңа құрылыс пен қайта өңдеуге, шаруашылық жүргізіп отырған кәсіпорындардың кеңеюі мен техникалық қайта қамтамасыздандырылуына (өндірістік капиталдық салымдар), тұрғын үй мен тұрмыстық – мәдени құрылысқа (өндірістік емес капиталдық салынымдар) жұмсалатын барлық қаржылық құралдар түсіндірілетін.
Инвестициялар ақша құралдары, мақсатты банкілік салымдар, пайлар, акциялар және басқа да құнды қағаздар, технологиялар, машиналар, қондырғылар, лицензиялар, соның ішінде тауар белгісіне, пайда табу мақсатында кәсіпкерлік қызмет объектісіне салынатын интеллектуалдық бағалықтар, несиелер, кез келген мүлік немесе мүліктік құқықтар ретінде анықталады және осының бәрі – пайда табу мен әлеуметтік жақсы әсерлерге жету мақсатында. Осы тұрғыда инвестиция түсінігі нарықтық тәсілге едәуір жақын келеді.
Қазақстан Республикасының президенті Н.Назарбаевтың Қазақстан халқына Жолдауында 2006 жылы “Қазақстанның әлемдік экономикаға табысты шоғырлануы – мемлекеттің экономикалық дамуындағы сапалы бұзып өтуі” атты бірінші басым бағыттарының бірі – Қазақстанда зияткерлік меншік құқықтары қорғалған және сауда белгісі бар тауарларды өндіру үшін қолайлы жағдайлардың қалыптасуы болып табылады. Оны жүзеге асыру үшін жоғары техникалық және ғылыми әлемдік өндірушілердің мақұлдауы мен қолдауына ие болуға және жаңа инвестицияларды тартуға мүмкіндік беретін шаралар қабылдануға тиіс. Инвестиция, жалпы кез келген елдің экономикасын жақсарту мақсатында қолданылатындықтан, ол өте маңызды болып табылады. Біздің мемлекетіміз де тәуелсіздігін алғалы инвестициялық саясатты қолдануда.
Курстық жұмыстың мақсаты – инвестицияның мәні мен Қазақстан Республикасының инвестициялық саясатын, оның мақсаттарын, шешу жолдарын, және де қазіргі уақытта әлемде орын алып жатқан қаржы дағдарысының Қазақстандағы инвестицияландыруға, жалпы экономикаға әсерін зерттеу.
Жалпы инвестицияны пайдалану объектілеріне - мемлекеттік, облыстық аймақтар; ауыл, орман, балық, аңшылық шаруашылықтары; өнеркәсіп; құрылыс; көлік және байланыс; білім беру; мұнай мен газ өндіру; денсаулық сақтау; қонақ үйлер мен мейрамханалар жатады.
Курстық жұмыста пайдаланған негізгі әдістер – статистикалық деректерді талдау әдісі.
Курстық жұмыс негізгі үш бөлімнен тұрады, ал ол бөлімдер екі – үш бөлімшелерден құралған. Курстық жұмыстың бірінші бөлімінде мен инвестиция түсінігін, оның экономикалық мағынасын, инвестициялардың жіктелуін, инвестициялық қызметтің мәнін, принциптері мен тиімділігін; екінші бөлімде Қазақстан Республикасында және Солтүстік Қазақстан облысында инвестицияны пайдаланудың маңыздылығын, инвестицияландыру мөлшері мен Қазақстандағы шетелдік инвестицияларды қарастырдым. Ал үшінші бөлімде Қазақстанға инвестицияларды неғұрлым көп тартудың жолдары жайлы және қазіргі әлемдік қаржы дағдарысының Қазақстанға тигізетін әсері туралы айтылған.
Курстық жұмысты жазу барысында «Әлем экономиаксы», «Инвестициялық жобалау», «Экономикалық теория», «Ақша, кредит, банктер» сияқты оқулықтар қолданылып, Қазақстан Республикасының және Солтүстік Қазақстан облысының Статистика агенттіктерінің басылымдары, Президенттің Жарлықтары мен Жолдаулары, «Егемен Қазақстан» газеті, Қазақстан Республикасының индустриалдық – инновациялық дамуының 2003 – 2015 жылдарға арналған стратегиясы, «Инвестициялық қорлар туралы» Қазақстан Республикасының 2004 жылғы Заңы, «Қазақстан – 2030» стратегиясының мәліметтері есепке алынды.

Пайдаланған әдебиеттер тізімі:

1.Солтүстік Қазақстан облысының қысқа статистикалық жылнамалығы. 2006 жыл, Петропавл 2007.
2. «Қазақстан тәуелсіздік жылдарында 2006». Қазақстан Республикасы Статистика агенттігі 2006.
3. «Егемен Қазақстан» 2003 жыл 11 қаңтар №8 «Қазақстан Республикасының 8.01.2003 жылғы №373 Заңы».
4.С.С.Сахариев, А.С.Сахариева «Әлем экономикасы». Астана «Дәнекер» 2005.
5.Н.Қ.Мамыров, Д.М.Мадиярова, А.Е.Қалдыбаева «Халықаралық экономикалық қатынастар». Алматы «Экономика» 1998.
6.Ө.Қ.Шеденов, Е.Н.Сағындықов, Б.А.Жүнісов, Ү.С.Байжомартов, Б.И.Комягин «Жалпы экономикалық теория» Ақтөбе «А – Полиграфия» 2004.
7.А.Қ.Мейірбеков, Қ.Ә.Әлімбетов «Кәсіпорын экономикасы». Алматы «Экономика» 2003.
8.Н.Ш.Әлжанова “Инвестициялық жобалау” Алматы “Қазақ Университеті” 2006, 5 – 10 бет.
9.С.С.Мәуленова, С.Қ.Бекмолдин, Е.Қ.Құдайбергенов «Экономикалық теория» Алматы «Экономика» 2003.
10.Г.М.Осипова «Экономикалық теория негіздері» Алматы 2002.
11. Қазақстан Республикасының индустриялық – инновациялық дамуының 2003 – 2015 жылдарға арналған стратегиясы.
12. Қазақстан Республикасының Президентінің 2005 жылғы Қазақстан халқына жолдауы.
13. «Қазақстан Республикасының Ұлттық қоры туралы» Қазақстан Республикасы Президентінің 2000 жылғы 23 тамызындағы № 402 Жарлығы.
14. «Инвестициялық қорлар туралы» Қазақстан Республикасының 2004 жылғы Заңы.
15. Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаевтың Қазақстан халқына Жолдауы, 2006жыл.
16. Қазақстан Республикасы Статистика Агенттігі. 2004 – 2007 жж Қазақстан Республикасындағы инвестициялық қызмет, Астана 2008.
17. Қазақстан Республикасы Статистика Агенттігі Солтүстік Қазақстан облысының Статистика Департаменті. Солтүстік Қазақстан облысының Статистикалық жылнамалығы 2007, Петропавл 2008.
18. Қазақстан Республикасы Статистика Агенттігі Казахстан и страны СНГ, 2/2008, Астана 2008.
19. Қазақстан Республикасы Статистика Агенттігі Статистикалық баспасөз – бюллетень, Астана 2007.
20. Қазақстан – 2030, Алматы 2004.
21. «Kazakhstan today» агенттігі.
22. Н.Қ.Мамыров, М.Ә.Тілеужанова «Макроэкономика», Алматы «Экономика» 2003.

Қосымша А

Өнеркәсіпке инвестициялар




















Қосымша Ә

Негізгі қорға бағытталған инвестиция көлемінің өсімі

      
      Мазмұны
Кіріспе...............................................................
....................................5
1Инвестиция теориясы …………………………………………………. 7 ... ... және оның ... ... ... ... ... ... ... ... ………………………………………………………………..11
2 ... ... ... ... ... ... пайдаланудың экономикалық
маңызы................................................................
...................................17
2.2 Солтүстік Қазақстан облысында инвестицияны пайдалану..........22
2.3 ... ... ... мәселелері және оларды шешу жолдары
...........31
3.1 ... ... ... мен ... ... қаржы дағдарысының Қазақстан экономикасына ... ... А. ... Ә. ... қорға бағытталған инвестиция көлемінің
өсімі......42
КІРІСПЕ
Курстық жұмыстың тақырыбы – Инвестициялар мәселесі және мемлекеттің
инвестициялық саясаты. ... ... ... бұл ... ... бірі ... табылады. Инвестиция – ... ... ... өтуі ... ... ... ... Орталықтандырылған жоспарлау жүйесінің шеңберінде “жалпы капиталдық
салынымдар” деген түсінік қолданылатын, осы ... ... жаңа ... қайта өңдеуге, шаруашылық жүргізіп отырған кәсіпорындардың кеңеюі мен
техникалық қайта қамтамасыздандырылуына (өндірістік капиталдық ... үй мен ...... ... ... емес капиталдық
салынымдар) жұмсалатын барлық қаржылық құралдар түсіндірілетін.
Инвестициялар ақша құралдары, мақсатты банкілік салымдар, ... және ... да ... ... ... ... ... соның ішінде тауар белгісіне, пайда табу
мақсатында ... ... ... ... ... ... кез ... мүлік немесе мүліктік құқықтар ретінде
анықталады және осының бәрі – ... табу мен ... ... ... ... Осы ... ... түсінігі нарықтық тәсілге едәуір
жақын келеді.
Қазақстан Республикасының президенті Н.Назарбаевтың Қазақстан халқына
Жолдауында 2006 жылы “Қазақстанның ... ... ... ... ... ... ... сапалы бұзып өтуі” атты бірінші басым
бағыттарының бірі – Қазақстанда зияткерлік ... ... ... және
сауда белгісі бар тауарларды өндіру үшін қолайлы жағдайлардың қалыптасуы
болып ... Оны ... ... үшін ... техникалық және ғылыми әлемдік
өндірушілердің мақұлдауы мен қолдауына ие болуға және жаңа ... ... ... ... ... ... ... жалпы
кез келген елдің экономикасын жақсарту мақсатында қолданылатындықтан, ол
өте маңызды болып табылады. Біздің ... де ... ... саясатты қолдануда.
Курстық жұмыстың мақсаты – ... мәні мен ... ... ... оның ... шешу ... де қазіргі уақытта әлемде орын алып жатқан ... ... ... ... ... ... ... инвестицияны пайдалану объектілеріне - мемлекеттік, облыстық
аймақтар; ауыл, орман, балық, аңшылық шаруашылықтары; ... ... және ... ... беру; мұнай мен газ өндіру; денсаулық сақтау;
қонақ үйлер мен мейрамханалар жатады.
Курстық жұмыста пайдаланған негізгі ...... ... ... ... ... үш ... тұрады, ал ол бөлімдер екі – үш
бөлімшелерден құралған. Курстық жұмыстың бірінші бөлімінде мен ... оның ... ... ... жіктелуін,
инвестициялық қызметтің мәнін, принциптері мен тиімділігін; екінші бөлімде
Қазақстан Республикасында және Солтүстік ... ... ... ... ... мөлшері мен Қазақстандағы
шетелдік инвестицияларды қарастырдым. Ал үшінші ... ... ... көп тартудың жолдары жайлы және қазіргі әлемдік
қаржы дағдарысының Қазақстанға тигізетін ... ... ... ... жазу барысында «Әлем экономиаксы», «Инвестициялық
жобалау», «Экономикалық теория», «Ақша, ... ... ... ... ... ... және ... Қазақстан облысының
Статистика агенттіктерінің басылымдары, Президенттің Жарлықтары мен
Жолдаулары, ... ... ... Қазақстан Республикасының
индустриалдық – инновациялық дамуының 2003 – 2015 ... ... ... ... туралы» Қазақстан Республикасының 2004
жылғы Заңы, «Қазақстан – 2030» стратегиясының мәліметтері есепке алынды.
1 ... ... ... ... және экономикалық мағынасы
“Инвестиция” термині латынның investire – “жұмылдыру” ... Бұл ... ... және ... әдебиеттерде кеңінен
қолданылады. Ғылыми әдебиеттерде инвестицияны ... әр ... бар. Пол ... инвестицияландыру туралы былай жазады: “Біз
қоғамның нақты капиталының таза өсімін білдіретін нәрселерді (ғимараттар,
қондырғылар, ...... ... және т.б.) ... немесе капитал қалыптасуы деп атаймыз. Тұрғындар үшін
жерді, қолданыста жүрген құнды қағаздарды немесе ... кез ... ... алу ... ... табылады. Экономистер үшін бұл тек таза
трансферттік операциялар, яғни ... ... ... ... Таза ... тек жаңа нақты капитал
қалыптасқан кезде ғана орын алады.”
У.Шарп инвестицияны былай анықтайды: ... ... ... да бір ...... активтер түріне инвестициялау кіреді,
мысалы, жер, қондырғылар, зауыттар сияқты. Қаржылық ... ... ...... ... ... ... мен облигациялар
сияқтыны білдіреді. Қарапайым экономикаларда инвстициялардың негізгі бөлігі
нақтыға жатқызылса, қазіргі дәуірдің экономикасында ... ... ... ... ... ... Қаржылық инвестицияландыру
институттарының жоғары дамуы нақты ... ... ... ... ... ... бұл екі ... бәсекелес емес, бір – бірін толықтырушы
болып табылады.” В.Бочаров инвестицияны табыстың тұтынуға жұмсала алмайтын
бөлігі деп ... ... ... ... ... ... ... немесе әлеуметтік әсер түріндегі өсімі алынатын
нақты объектілеріне трансформацияланады.
Экономикалық және қаржылық тұрғыдан ... ... ... таза ... жету және бұл пайданы бастапқы салынған
капиталдан асырып түсіру ... ұзақ ... салу деп ... ... процесінің жалпы анықтамасы: инвестицияландыру дегеніміз
бүгінгі қажеттіліктерін қанағаттандыруды оны келешекте ... ... ... ... ... ... ... – бұл ақшаны, оның сақталуына немесе құнының артуына ... оң ... ... ... үміт арта ... ... кез келген құрал. Бос ақша құралдары инвестиция болып табылмайды,
себебі қолма – қол ақшаның құнын инфляция жеп қоюы ... және ол ... ... әкелмейді. Капиталды орналастырудың түрлі ... әр ... ... бар: ... ... мен жылжымайтын
мүлікке; қарыздық міндеттемелерге; опциондар мен акцияларға; шағын немесе
үлкен тәуекелмен; ... ... ұзақ ... ... және ... алдыңызға келтіріңізші, келесі екі уақиғаны ... ... ... ... ... үй ... алды.
- Әбенова ханым өзіне судай жаңа үй салғызуда.
Осы әректтердің ... ... ... қандай? Бір үй,
екі үй немесе біреуі де емес ... екі ... ... ... инвестициялар ретінде тек
Әбенованың үйін қарайды. Смағұлов экономика үшін жаңа үй ... ол тек ... ... ... Смағұловтың үй сатып алуы, оның
өзі үшін ғана ... ... ... ал үйді ... адам ... ... ... керісінше процесс болып шығады. Әбенова ... ... жаңа үй ... ... демек оның жаңа үйі
инвестиция болып ... ... ... ... бар ... ... ... бөліске түсіретін ... ... ... ... ... саналады. Экономистер ... ... ... жаңа ... ... ... ұғымды
білдіреді. [2]
1.2 Инвестициялардың жіктелуі.
Инвестициялардың ... ... оны ... ... ... ... түрлі белгілер салынған. Белгілер ... ... ... түрлері;
ә) ақша құралдарын салу объектілері;
б) инвестицияландыруға қатысу сипаты;
в) инвестицияландыру кезеңі;
г) меншік түрлері;
ғ) ... ... ... ... ... ... ... түрлері.
1) Инвестициялардың түрлерін былайша топтайды:
- ақша құралдары, салымдар, пайлар, акциялар және басқа да ... ... және ... ... авторлық құқықпен, тәжірибемен және ... да ... ... ... ... жерді, суды, ресурстарды, үйлерді пайдалану құқығы және ... ... ... ... да бір ... (бірақ патенттелген “ноу - ... ... ... ... ... ... өндірістік тәжірибе ретінде
рәсімделген техникалық, технологиялық, коммерциялық сауаттылық.
2) Құралдардың ... ... ... ... ... ... ... құралдардың материалды активтерге салынуы,
яғни нақты инвестициялар – ... ... және ... ... материалды және материалды емес активтерге салынатын ... ...... ... ... ... дайын өнімдерге айналдырылған құралдар;
- материалды емес активтер – ... ... ... құны, жарнамаға және кадрларды дайындауға кеткен шығындар;
- қаржылық инвестициялар ... ... ... ... ... ...... құнды қағаздар, банктық салынымдар.
3) Инвестициялық процестерге қатысу сипаты бойынша инвестициялар
келесі түрлерге бөлінеді:
- ... ... ... инвестицияландыру және ақша құралдарын
салу объектісін ... ... ... ... ... ... ... инвестор инвестициялық циклдердің барлық ... оның ... ... ала ... ... ... ... жобалау мен тұрғызуда, дайын өнім өндірісіне;
- жанама, бұл ақша құралдарын өз ... ... ... және ... ... ... делдалдар арқылы
(инвестициялық қорлар және компаниялар) жүзеге ... ... ... ... басқаруға қатысады, ал алатын табыстарын
клиенттері арасында бөледі. Тұтас басқарылатын құнды ... ... ... деп те ... Инвестицияландырудың кезеңдері бойынша инвестицияларды мына
түрлерге бөледі:
- қысқа мерзімді, ұзақтылығы бір ... ... ... ... ... ... сертификаттар);
- ұзақ мерзімді, бұның ұзақтылығы бір жылдан көп.
5) Меншік түрлері бойынша инвестициялар мыналарға бөлінеді:
- азаматтардың, мемлекеттік емес ... ... ... емес ... жеке ақша ... ... ол ... деңгейдегі кәсіпорындар мен мекемелердің
бюджет көздерінен қаржыландырылады.
6) Инвестордың қатысу түрлеріне байланысты:
- қайта ... ... ... ... ... немесе
шаруашылық жүргізіп отырған кәсіпорындардың бір бөлігін иелену (шектеулі
меншік қоғамына үлестік ... ... ... ... ... құру ... ... жатқан кәсіпорындарды өз меншігіне алу;
- жылжымалы немесе ... ... ... ... арқылы
немесе басқа да құнды қағаздар түрінде ... ... ... ... жерді пайдалану құқығына, басқа да
мүліктік құқықтарға концессия алу.
7) Тәуекел дәрежесі ... ... ... ... ... ... ... бірқатар мемлекеттерде қысқа
мерзімді мемлекеттік ... ... салу ... ... ал олар ... алынған табыс қауіпсіз қойылымды анықтайды, бұл
қауіпсіз қойылым инвестициялық тәуекел ... ... ... ... ... ... ... инвестициялар. Инвестициялармен байланысты тәуекел ... ... ... ... ... ... сияқты факторларға
тәуелді. Инвестицияландыру аяқталғаннан кейінгі кәсіпорынның жұмыс істеу
нәтижесінің өзгеруі инвестицияландырудың ... және ... ... оның ... тәуелді, сондықтан қауіптіліктің дәрежесі ... ... ... шеше ... ... ... (жаңа өнім түрін құру,
өндіріс ... ... сату ... ... ... орындау және т.б.) дәрежені бағалау критерийлері мыналар
болуы мүмкін:
- барлық ... ... ... ... ... орын ... жоба іске асқаннан кейін пайданы ғана емес, ... ... ... ... ... ... ... табылады. [3]
1.3 Инвестициялық қызметтің мәні, принциптері және тиімділігі
Инвестиция – бұл ресурс, оны жұмсай отырып, болжаланған ... ... ... ... мәні инвестициялық қызметтің екі
жағын өзіне ұштастырады: ресурс ... және ... ... өз ... ... онда олар пайдасыз болғаны.
Еліміздің инвестициялық саясаты ірі ... ... ... ... ... ... және қызмет етуді ... ... ... ... ... сәйкес
ұлғайтуға бағытталуы тиіс.
Қазақстан экономикасын тұрақтандыру және ... ... бірі – ... ... ... ең ... еліміздің
ішкі резервтерін жұмылдыру және көбірек тиімді ... ... ... тәуелсіздікке қол жеткізген күннен бастап
экономикалық ... ... ішкі ... ... ету және ... ... ... саясатты белсенді
жүргізе бастады. Қазіргі уақытта жүргізілген нарықтық ... ... ... ... ... ... Халықаралық валюта қорының
мәліметтері бойынша 2003 жылы Қазақстан жан басына ... ... ... ТМД ... ... ... орындардың бірін
иеленді. [4]
Еліміздің инвестициялық саясаты ірі ... ... ... жасауға отандық және шетелдік қаражаттарды ... ... және ... көрсетуді үлкен ... ... ... ... ... ұлғайтуға бағытталуы
тиіс. Жеке ... ... ... ... ... ... өте ... Олар тауарларды ... ... ... ұштастыра отырып арттыруға, өндірістің
түрлі жобаларымен нағыз тиімділерін ... ... ... да, жеке ... ... ... ... отырып, мемлекет тарапынан оларға ... ... ... ... ... салу, несие беру, ... ... ... ... ... тиіс.
Қазақстан үкіметі 1996 жылы 1996 – 1998 жылдарға ... ... ... қабылдады. Бұл бағдарламаға
қаржылық секторды, құқықтық реформаны, мұнай және газ ... ... ... ... ауыл ... ... ... шағын және орта бизнесті қолдауды дамытудың жобалары
енгізілді. ... ... ... ... ... ... ... істейтін кәсіпорындардың ... ... ... ... кезде республикамыздағы ... аса ... ... бірі ... ... ... ... және меншік ... ... ... туып отыр. Нарықтық ... жаңа ... тек ... ... ... түрмен қатысуы
мен олар үшін ... ... ... жасалуымен ғана қол жетеді,
өйткені қор жинайтын ішкі ... ... ... ... [5]
Инвестициялық процесті дамытуда әлемдік экономика қарамағында
олардың міндет бағыты, функциясы ... ... ... ... банк ... бар. Олар ... ... ең басты
негізі болып келеді. Атап айтсақ:
1) Имиссия ... ... ... ... ... ... мемлекетке және коммерциялық банктерге қаржы қаржыландыру
қабілеті бар банк ... ... Ол банк ... ... ... ... ... және мемлекеттік құнды қағаздарды сатады.
Осыған ... ... бар банк ... ... ... ... олардың бәрі демек акционерлік қоғам
ретінде құрылады, және ... ... ашық ... ... ... қызмет істейді. Олардың негізгі міндеті мен ... ... ... ... ... бойынша ақша ... ... ... ... ... ... жасау. Осы кешенді
жұмыстардың ... ... ... ақшалай ағым ... ... ... орындау.
3) Инвестициялық банктер олардың басты міндеттеме ... ... ... және ... ... қаржыландыру операциясында
қосымша жұмыс істеу. Сонымен ... ... банк ... ... ... ... банкісі, оның басты жұмыс ... ... ... есеп жасап, есептеу ... ... ... орындау
вексельдік жұмыстарды орындап басқа ... ... ... ... жұмыстарын орындау.
5) Инвестициялық компаниялар, олар ең көлемді, оның жұмысы басқа
банктерден не ... ... ... облигация, акциялар сатып
алу тікелей өзінің ... ... ... ... осы ... қызметінің негізгі бағыты болып ... ... ... немесе банкі, олардың негізгі мақсаты,
қызметі банкі операцияларының ... ... ... ... ... халыққа ақшалай қызмет ету.
7) Қамсыздандыру компанияларының ... ... ... ... ... қаржы қаржыландыру жұмыстарын орындау,
қаржы беру, жеке меншіктегі облигациялар сатып алу, ... ... ... ... ақша ... ... ... жинақтау.
8) Зейнет ақы қоры: қаржы, ақша ұсыну ... мен ... алу, ... ... ақшасын және фирманың ақша қорынан
зейнетақы қорын қалыптастыру. [6]
Осы ... ... ... ... ... ... дамуымен тікелей байланысты ... онда ... ... ... ... ... ... күрделі қаржыны
пайдалану, жалпы инвестициялық процесті дамытумен ... ... ... Жалпы алғанда ұлттық және әлемдік капитал әр ... ... ... ... ... Оның ... ақша,
қаржы – қаражат яғни, банкі ... ... ... ... болады. Ең бірінші өнеркәсіп капиталы, сауда
капиталы ... ... ... жаңа ... ... жалпы
алғанда әлемдік қаржы капиталы ... ... ... ... ... ... қаржы пайдалану функциялары
ол көптеген миллиондаған ... ... ең ... аса ... кең ... ... ... пайдалануда басқару немесе
менеджерлік жұмысты орындау болып келеді. Оны ... ... ... Ең ... ... ол өндірістік және банкілік капиталды
шоғырландыру болады. Ол:
1) Өнеркәсіптік ... яғни ... ... ... ... ... қабатын дамыту, яғни өз ... ... ... ... ... Халықтың табыс – кірісін дамыту;
4) Қаржыландыру істерін әлемдік деңгейде ... ... ... ... ... ақшаның өтімді болуы, әлемде жүру, жүргізу, негізгі
және оның ... ... ... ... ... ... ... тарту үшін тиісті
заңнама және нормативті ... ... ... ... ... ... ... (монетарлық, валюталық) бірнеше
сипаттамасы бар, бірақ, егер ... ... ... ... онда
қалғандарының бәрінде де ешқандай мән жоқ. [7]
Инвестицияны тартпақ болған елде ...... ... ... шетелдік инвестициялар соншалықты аз ... ... ... ... ... ... ... туралы
Заңның мақсаты – қауіп – қатерді мейлінше азайту:
- салық салу ... ... үшін ... ... ... ... стандарттарға сәйкес валюталық реттеу;
- тікелей еріксіз алу ... ... ... да ... материалдық мүліктерді мемлекет арқылы үрейлендірмеу, ... заң ... ... ... және ... елдер арасында өзара қарым – қатынас
жасасу;
- халықаралық және ... ... ... ... ... ...... азайтады.
Мемлекеттік салық заңнамасының көптеген ережелері капитал жинау
процесіне ықпал ... Заң ... ... ... ... ... үшін және ... сұранымға әсер ету
мақсатында ол ережелерді ... ... ... жүзеге
асыруды ынталандыру барысында салық ықпалы көп түрлі болады. ... ... ... ... саясат
2.1 Инвестицияны Қазақстанда пайдаланудың экономикалық маңызы
Шетелдік инвестицияларды ... қай ел үшін ... да ... Ол, ел ... ... ... бөлінісі жүйесі кеңінен
қатыстырып, мұқтаж салаларға ... ... ... ... ... ... ... капиталдар ауысуының
халықаралық тәжірибесі ... ... бұл ... ... ... Бұл ... дүниежүзілік шаруашылық пен халықаралық экономикалық
қатынастардың ерекше белгісі. Егер, біздің мақсатымыз ... ... ... және ашық ... ... ... ... капиталдарды Қазақстанға келтіру және оны ... ... ... Олай ... біздің іс – қимылдарымыздың басты бағыттарының бірі ... ... ... ... мынадай мәселелерді шешуге
көмектеседі:
1) Экономикалық және техникалық ... ... ... ... мен ... жарақтандыру;
3) Өндірісті ұйымдастырудың үздік әдістерін үйрету;
4) Нарықтық экономикалық талаптарына сай кадрларды ... ... ... ... ... ... негізгі бағыт – бағдарламасында оларға ... ... ... ... Шетелдік инвестициялардың тасқынды келуі үшін,
барлық әкімшілік рәсімдерді оңайлату ... Бұл ... ... ... ... және ... бақылауынан өту, жұмыс істеу құқына және ел ішінде жүріп
– тұруға рұқсат беру ... ... ... ... ... ... ... салық шешімдерін беруді қоса алғанда салық жеңілдікті,
кеден бажын және т.б. ... ... ... талабына сәйкестендіруге болар
еді. Қорытындылай келе, Қазақстан ... ... ... ... бұл ... көп нәрсені айқындайды. Мұнай – газ саласы пайданың
қайнар көзі. Сондықтан трансұлттық компаниялар ең ... ... ... емес ... салынған инвестициялар жыл сайын өскен. 2005ж –
3040031теңге, 2006ж – ... 2007ж – ... тең ... ... ол 2005 жылға қарағанда 1004548 теңгеге(25%-ға), 2006 жылға ... ... ... өсті. Нарықтық өзгерістердің жетістіктерін
сипаттайтын маңызды ...... ... ... және ... енгізу үшін кәсіпорындардың меншікті қаражаттарын ... ... ... соңғы үш жыл ішінде қаражаттарды ... ... ... ... көзі – кәсіпорындардың меншікті қаражаттары
болып табылады (2005 жылы олардың үлесі 63,7%; 2006 жылы – 64,7%; 2007 ... 54,7% - ды ... 2007 жылы ... көлемі өсті, енді әрбір
қаржы көзіне тоқталсақ: республикалық бюджеттен бөлінген қаржы ...... ... ... ... ... – 2,5%-ды,
меншікті қаражаттан бөлінген қаржы – 54,7%-ды, шетел инвестициялары – 15,6%-
ды, басқа да ... ...... ... ... ... ... және ол жердегі рыноктық түбегейлі
өзгерістердің маңызды көрсеткіштерінің бірі - ... ... ... ... ... ... ... капиталға салынған
инвестициялардың өңірлік құрылымында көлемдердің едәуір бөлігі 2007 жылы
41,7% еліміздің батыс өңірлерінің: ... (22,2%), ... (6,6%), ... ... ... (5,5%) ... ... игерген. Алматы
және Астана қалаларының үлесі қомақты – тиісінше 14,5% және 12,5%.
Қаржыландыру көздері ... ... ... салынған
инвестициялар құрылымында кәсіпорындардың меншікті ... ... ... салыстырғанда 7,9% - ға азайып, 2007 жылы 48,8% құрады. Алдыңғы
жылмен салыстырғанда ... ... ... ... – 1,9%,
жергілікті бюджет – 0,8%, ... ... - 7% - ға ... ал ... – 1,8% - ға ... жылы ... инвестициялар мөлшері өсті. Ең көп инвестиция
мөлшері өнеркәсіпке бөлінді, соның ішінде кен өндіру ... ... Ал ең аз ... инвестиция мөлшері балық аулау мен балық өсіру
саласына бөлінді. Инвестицияландыру мөлшері 2007 жылы 2005 ... ... - ға, 2006 ... ... 17% - ға өсті. [11]
Кесте 1
Табиғи ресурстарды ... және ... ... ... шараларға
салынған инвестициялар
| |2009 |2010 |2011 |
| ... ... ... және ... |777 |100 |45 ... | | | |
| |49018 |50598 |43216 ... ішінде мыналардың есебінен қаржыландырылатын: ... ... |4872 |4383 |6316 ... ... |1273 |1996 |2321 ... ... |26414 |34758 |24565 ... ... |389 |359 |407 ... да ... ... |16070 |9102 |9607 ... емес ... ... ... қаржыландыру
көздеріне тоқталсам, меншікті қаражаттан бөлінетін инвестициялардың мөлшері
әрбір жылда жалпы инвестицияның үлкен бөлігін құраған. 2005 жылы ... ...... 2006 жылы – 68,7%-ын, 2007 жылы – 56,8%-
ын құрады.
Меншік бойынша негізгі ... ... ... басым
бөлігіне жеке меншік нысандары ие болды, ал ең аз мөлшерге шетелдіктер ... ... ... ... ... ... басым бөлігі 3 жылда да меншікті қаражаттан бөлінген: 2005
жылы барлығының – 39,6%-ын, 2006 жылы – 54,2%-ын, 2007 жылы – 50,1% - ... ... үй ... ... ... ... |Одан |
| 1 | 2 |3 |4 |5 |
| | ... ... ... ... ... |
| | ... мен|кәсіпорындар мен| |
| | ... ... | ... ... |1488 |664 |824 |482 ... |2759 |1721 |1038 |804 ... |2575 |1315 |1260 |967 ... |3273 |1345 |1928 |1304 ... ... %-бен ... |428,1 |- |- |- ... |177,0 |247,3 |120,3 |158,8 ... |89,0 |72,9 |115,9 |114,8 ... |120,5 |97,0 |145,0 |127,8 ... үй ... ... ... жыл сайын өсті. 2007 жылы
олардың басым бөлігі мемлекеттік емес кәсіпорындар мен ұйымдарға бөлінді,
бұл көрсеткіш алдыңғы ... ... - ... ... [16]
Кесте 4
Тұрғын үй құрылысына салынған инвестицияларды қаржыландыру
көздері
Млн.теңге
|Барлығы |2008 |2009 |2010 |2011 |
| |1488 |2759 |2575 |3273 ... ... ... ... қаржыландыратын: ... ... |492 |1527 |647 |434 ... ... |160 |194 |667 |911 ... ... |740 |1038 |1197 |1496 ... ... |- |- |- |- ... да ... |96 |- |64 |432 ... | | | | ... үй ... салынған инвестициялар негізінен меншікті
қаражаттан бөлінді, әрбір жылда оның ... ... ... Ал, шетелдік
инвестицияларға тоқталсам, тұрғын үй құрылысына олар ... ... ... ... ... ... ... инвестиция
мөлшері жыл сайын өзгеріп отырды: 2006 жылы 2005 жылға қарағанда 11,7%-ға
кемісе, 2007 жылы 2006 ... ... ... ... 2007 ... ең көп ... салалар: жылжымайтын мүлікпен операциялар,
жалдау және тұтынушыларға қызмет көрсету – 16,1%; өңдеу ... - ... беру – 12,9%; ауыл ... ... және орман шаруашылығы –
12,5%; электр қуатын, газ және суды ... және бөлу – 12,2%; ... ... – 12,2%.
Меншік түрлері бойынша құрылысқа бөлінген инвестициялардың басым
бөлігі жеке меншік инвестициялар, ал ең аз ... ... ... инвестициялар. Негізгі жабдықтарды пайдалануға қосуға пайдаланған
инвестициялар 2006 жылы ... 2007 жылы 35%-ға ... ... ... 2006 жылы 2005 ... ... ... 11%-ға кеміп,
2007 жылы 2006 жылға қарағанда 3,4%-ға өсті.
Сурет 2
2007 жылғы күрделі капиталға инвестициялар құрылымы
2007 жылы ... ... ... ... құрал – сайман,
керек – жарақтарға – 54,1%; ... үй емес ... мен ... ... ... үй – 8,8%; ... - 1% ... [17]
2.3 Шетел инвестициялары Қазақстанда.
Шетелдік инвестицияларды толық, тиімді пайдалану, ... да ... ... ... Ол ел ... ... еңбек
бөлінісі жүйесіне кеңінен қатыстырып мұқтаж салаларға капитал ... жолы және ... даму ... ... ... ... болады? Тарту керек пе, жоқ
па? Бұл арада екі ұдайы әңгіме бар. ... ... ... экономикасына белсенді түрде тарту керек. Ол үшін ... ... ... керек деген ресми көзқарас. Екіншісі,
Қазақстанның байлығын оңды – ... ... ... ... түсеміз және ол тұзақ бірте – бірте тынысыңды тарылтады, - яғни
елдің экономикалық және ... ... ... ... деген
көзқарас.
Дүниежүзілік экономиканың объективті заңдары, капиталдар ауысуының
халықаралық тәжірибесі көрсеткеніндей Қазақстан бұл ... ... ... Бұл ... дүниежүзілік шаруашылықпен халықаралық ... ... ... ... мақсатымыз дүниежүзілік шаруашылыққа интеграциялану және
ашық экономика қағидаларын қолдау ... онда ... ... ... оны ... ... қажет процесс. Олай болса ... іс ... ... ... бірі ... ... ... оларды мүмкіндігінше тиімді пайдалану болуы тиіс.
Шетелдік инвестицияларды Қазақстанға тарту мынадай мәселелерді шешуге
көмектеседі:
1) Экономикалық және ... ... ... ... ... ... мен қайта жарақтандыру;
3) Өндірісті ұйымдастырудың үздік әдістерін үйрену;
4) Нарықтық экономиканың талаптарына сай кадрларды дайындау.
Мәліметтерге жүгінсек, өткен үш жыл ... ... ... ... көлемі 5,9млрд долларға жуықтаған. Мұның 28% несие,
22% ... ... ... мемлекет кепілдігімен алынған ... Үш жыл ... осы ... 60% ... ... ... түсті металлургияға, қалғаны газ бен тамақ өнеркәсібін дамытуға
жұмсалды. Бұл инвестициялардың 54% -ы АҚШ – тан, 6,8% - ы ... - ы ... және ... ... ... ... түсті.
ТМД елдерінде орын алған қолайлы инвестициялық климат, яғни
жалпыэкономикалық ... ... ... мен ... жағдайын жақсарту және ұлттық валюталардың нығаюы негізгі
капиталға деген ... ... ... Инвестицияның ең жоғары
өсуі Азербайжанда (8,3 есе), ... (5,5 есе), ... (3,7 ... (2,7 есе). ... ТМД ... инвестицияның ЖІӨ - дегі
негізгі капиталға деген үлесі 2007 жылы 20% - ға тең болды, ал 2000 жылы ... - ды ... Оның өсуі ... ... ... ... [18]
Соңғы жылдары негізгі капиталға салынған инвестициялардың өсу қарқыны
басқа макроэкономикалық ... ... ... ТМД ... жылдық ЖІӨ - нің өсу қарқыны 2001 – 2007 жылдары 7,2% , өнеркәсіптік
өндірісте – 3,6%, ауыл ... ... – 3,8% - ды ... ал
негізгі капиталға инвестициялар әр жыл сайын ... 13,8% - ға ... ... инвестициялардың көлемі ТМД елдерінің көбінде 2007 жылы 1991 жылға
қарағанда аз болды және ТМД ... оның ... 83% - ын ... ТМД ... бөлінген инвестиция мөлшері – 3,2 трлн.теңгені
құрады, бұл 2000 ... ... 3,7 есе көп ... ... ... Одақ елдерінде 2007 жылы жан басына шаққандағы
негізгі капиталға бөлінген инвестициялардың көлемі 7264 АҚШ долларына, ... – 8634 ... ... – 8086 долларға сәйкес болды.
ТМД елдерінің көбінде инвестициялар ... ... ... ол ... - 69%, ... ... Ресейде – 35-38% болды.
2006 жылы жалпы өнеркәсіпке ... ... ... энергетикалық
ресурстарды өндіруге Азербайжанда - 79%, Қазақстанда - 58%, Ресейде -37 %
-ы бағытталған. ... ... ... бағытталған
инвестициялар өсті (2000ж. – 11,1% - дан, 2006ж. – 14,4%). ... ... ... ... ... ... инвестициялардың 8%-ы
Қазақстанды қолданылды.
Өнеркәсіпте Қырғызстан, Тәжікстан мен Украинада ... ... ... 2-6%, ... - 10%, Азербайжан ... - 14%-ға тең ... ... көбінде тұрғын үй құрылысының салыну ... ... 2007 жылы ТМД ... ... берілген тұрғын үйлердің көлемі
94миллион шаршы метр және де бұл 2000 ... ... 1,9 есе ... ... ... ... үйлер саны 6,7 есе өсті.
Қазақстан Республикасына шетелдік ... ... ... 2000 жылы ... инвестициялардың 25%-ын құраса, 2007 жылы олардың
мөлшері кеміп, 18%-ды құрады.
Қандай елдің болса да ... ... ... сол ... ... ... ... Шетелдік инвестициялар
нарығындағы ахуал ... ... ... Еуропа, ТМД елдерінің сұранысына
байлансты елеулі бәсекелік туғызып отыр. Капиталды ... ... ... ... едәуір көп екенін ескерсек Қазақстанның
бәсекелестік қабілетін арттыруға мүмкін болған жағдайдың бәрін ... ... ... ... ... ... оны дамытудың
шетелдік инвесторлар дағдыланған деңгейне жету күн ... ... ... ... ... айқындап, шетелдік салымшылар мен
жұмыс істеу ... ... ... керек. Инвесторлардың жолындағы
кедергілерді алып тастап, ... тіл ... ... ... мен преференциялардың икемді жүйесін ... да ... іс – ... ... ... Қазақстанға шетелдік
капиталды келтіруге байланысты, инвестициялық ахуалдың ... ... ... ... ... ... мүмкіндіктер жасап жатыр. Шетелдік
инвестициялардың толқынды келуі үшін барлық әкімшілік рәсімдерді ... Бұл ... ... ... алу, ... және ... ... өту,
жұмыс істеу құқығына және ел ... ...... ... беру
жөніндегі ережелер туралы болып отыр. Бүкіл әлем қарым – ... ... ... ... ең ... мемлекеттік қызметшілермен
қызмет көрсету саласындағы жұмыс істейтін ... ... ... ... көрсетіп отырғандай, ірі капитал тілдік кедергілері бар елде нашар
бейімделеді. Қазақстандық ... ... ... қызмет
көрсетудің қолайлылығына, жоғары дәрежелі ... ... ... көп ... байланысты. Біздің мақсатымыз
шетелдік бизнесмендерге неғүрлым жеткілікті ықылас көрсету, олардың уақытын
үнемдеуге мүмкіндік бері болуға тиіс. 1992 жылы ... 14 ... ... ... олардың саны өсіп бір мыңнан асты. Дамыған елдер
фирмаларының республика ... ... де әр ... Алғашқы орында
АҚШ тұр. Америка компаниясын Қазақстанның мұнай шикізаты ... ... ... ... ... ... Корея компаниясы
алады. Одан кейінгі орында Ұлыбритания – 6%, Түркия және ... ... ... инвестициясының 75% - ы ... ...... шоғырланған. [19]
3 ИНВЕСТИЦИЯ МӘСЕЛЕЛЕРІ ЖӘНЕ ОЛАРДЫ ШЕШУ ЖОЛДАРЫ
3.1 Инвестициялық саясаттағы мақсаттар мен шешу жолдары
Экономиканың бірнеше ... бар: ... ... ... ... және ақпарат, еліміз үшін ... ... ие. Осы ... ... экономикалық өрлеуге ғана емес,
әлеуметтік салаға да, ... – ақ ... ... ... ... ... ... капиталды қажет ететін салалар, оларды дамыту
үшін шетел капиталымен қатар мемлекеттің қатаң стратегиялық бақылауы ... ... Адам ... де мойындағанындай, жекеше секторды қызықтырмайтын
кейбір қоғамдық мұқтаждар да бар. Мұндай жағдайларда және осы ... ... ... шара ретінде мемлекет оны өз мойнына алады.
Аймақаралық ірі көлік орталығы ... ... ... шетел
инвестицияларының неғұрлым бәтуәгер ... ... ... ... ... ғана біз ... мен білімнің қажетті ағынын ... ... және ... ... ... ... ... аламыз.
Әділ әкімшілік бұлжытпай орындайтын, анық тиімді және қатаң ұстанатын
заңдары бар ашық және ... ... ... ... ... ... ... ынталандыру тетігі болып табылады.
Мұндай саясатты талдап жасау біздің негізгі міндеттеріміздің бірі
болуға тиіс, өйткені Қазақстанның шетел ... ... ... жедел экономикалық өрлеу мен жаңартуға қалай ... көз ... ... ... ... ... неғұрлым қолайлы, ал Қазақстан
тартылған шетел инвестицияларының ... мен ... ... ... орынға
шығуы үшін бізге саяси ерік – жігер мен нақты іс – ... ... ... инвесторларды мүмкіндігінше көптеп тарту үшін біз қажетті тетіктерді
пайдалануда асқан шеберлік танытуға да тиіспіз.
Шетелдік және отандық инвесторлар үшін ... ... ... ... ... ... жүйесін жетілдіруге, оның ішінде
инвестициялық келісім – шарттарды жасасу процесін оңайлатуға және олардың
ашықтығын қамтамасыз ... ... ... ... жаңа ... ... осы уақытқа дейін іске асырылған шаралардың
нәтижелері ... ... атап ... жөн: ... ... көлемінің жыл сайын ... ... ... ... агенттігінің Қазақстанға инвестициялық санатқа жатқызылатын Ваа3
кредит рейтингін беруі; мемлекеттік инвестицияларды ... және ... ... ... ... мемлекеттік даму институттарын құру. [20]
Сонымен бірге, инвестициялық саясат саласында мынадай проблемалар
сақталып отыр: ... ... ... инвестициялардың төмен
деңгейі; елдің орнықты дамуын қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... шоғырландыру және қайта бөлу
институттары мен тетіктерінің ... ... ... қаржы
ресурстарының қатысуымен жүзеге асырылатын инвестициялық жобаларды басқару
мен іске асырудың тұтас құрылымдық – институционалдық жүйесінің болмауы.
Мақсаттары:
... ... одан әрі ... Экономикаға инвестициялар тарту мен оларды тиімді пайдаланудың жоғары
деңгейіне қол жеткізу;
• Экономиканың басым секторларына инвестициялардың көлемдерін ұлғайту.
• Шешу ... ... ... ... ... іске ... ... Индустриалдық – инновациялық дамуының 2015 жылға
дейінгі ... ... ... 2003 – 2005 ... ... аграрлық азық – түлік бағдарламасына және салалық
бағдарламаларға сәйкес жүзеге асырылатын болады.
Отандық және ... ... ... ... ... ... ... және инвестициялық міндеттемелер мониторингінің
тиімді жүйесін құру ... ... Жеке ... мемлекеттік қолдау шараларын көрсету үшін
қызметтің басым түрлерін айқындау жөніндегі ... ... ... келісім-шарт міндеттемелерінің мониторингі бойынша
деректердің электрондық базасын жасау жүзеге ... ... ... ... ... ... ... және дамытуға;
• жеке инвестициялық қорларды құруға және дамытуға;
инвестициялық заңнаманы жетілдіруге бағытталған белсенді ... ... ... ... іске асыруды қамтамсыз ету,
әлеуметтік секторды, инфрақұрылымды ... ... ... дамытуға
жәрдемдесу, Астана қаласын дамыту бюджеттік инвестициялардың басымдықтары
болады. Ғылыми және ғылыми – ... ... ... зор назар
аударылады.
Бұдан басқа, алдағы кезеңде экономиканы дамытудың салалық және
өңірлік ... ... ... ... ... ... ... инвестицияларды жоспарлаудың ... ... ... ... ... ... әсері
Әлемдік қаржы дағдарысының белең алу мүмкіндігі туралы анда-санда бір
айтылып келген әңгіменің көрігі тамыз ... ... ... ірі ипотекалық
несиелеуші компаниясының операцияларын тоқтатқаннан ... күрт ... жылы 59 ... ... ... ипотекалық несие берген American
Home Mortgage компаниясындағы осы дағдарыс ... ... ... қарағанда, әлемдік қаржы дағдарысының басы ... ... ... ... дағдарыс басқа салаларға да дереу «жұғып»,
несие ставкілері көтерілген. ... ... ... ... тыс көп
мөлшерде таратылған несиенің мардымсыз ... ... ... ... ... ... ... американдық өзге компаниялар мен
банктер несиелеу ставкісін көтерген және ... ... ... ... ... құрылымдары өз активтерін нақты ақшаға айналдыруға кіріскен.
Осының салдарынан ірі қор ... ... түсе ... ... ... Еуропа нарығына, одан асып күншығыстағы Жапонияға да ... ... ... ... ... 17-сі күнгі нөмірінде Токио,
Гонгконг, Сингапур биржаларының индексі өткен аптада 3 пайызға ... ... ... да ... ең ... ... ... ставкісін 0,5-1 пайызға көтергенін жазды. ... арғы ... ... ... мен ... де ... ... мен Капитал.kz басылымдары да жарыса жазуда. ... ... ... ... ... ... тапшылығының алдын алу үшін
қажетті іс-шараларды қолға алып жатыр. Ұлттық банк тамыздың 29-ынан бастап,
елдегі коммерциялық банктерге ... ең ... ... ... көлемін
өзгертіп, олардың ішкі міндеттемелеріне қатысты көлемін 5 пайыз көлемінде
белгілеп, сыртқы, яғни шетелдік қарыз берушілер алдындағы ... ... ... ... 10 ... бекітетіндігін мәлімдеді.
Мұндай шара белгілі бір дәрежеде екінші деңгейлі банктердің сырттан мол
қарыз алуын ... оны бір ... ... ... ... ... ... сырттан алатын қарыздарының көлемі бұдан былай олардың
өздерінде бар ... ... ... ... ... ... ... таратылып жатқан қаражаттың барлығы дерлік сол ... ... ... ... алған заемдар. Олардың да өтеуі бар. Оның үстіне
клиент үшін бәсекеде бұл банктер халықтың төлем қабілетін ... ... ... ... ... сақтасын, ертең алған несиені қайтара алмау
ықтималдығы жаппай белең алатын ... ... кебі ... де ... ... Бұл ... қауіп. Алайда, қазақстандық банкирлердің есебі басқаша
сияқты. ... ... ... мәслихатында банкирлер Америка мен
Қазақстандағы несие алушылардың айырмасы көп, ол ... ... ... біле ... ... ... жабуға үміттенетін қарыз алушылар
60 пайызды, бізде 3 пайызды ғана ... алға ... Ал ең ... ... өзгерту шарасына келсек, мұны ... ... ... ... ... ... сыртқы талдау және болжау
басқармасының ... ... ... ... ... сұхбатында Ұлттық банктің бұл қадамын қуаттай қойматынын білдіреді.
Мұндай жағдайда ең ... ... үшін баға ... ... ... ... тежеледі дегенді айтады. Оның айтуынша, Ұлттық
банктің ақша-несие саясатын қатайтуы АҚШ-тағы ипотекалық ... ... ... ... тұрақсыздықпен, халықаралық ставкілердің
көтерілуімен тұспа тұс келіп ... Осы екі ... ... ... ... сырттан алатын қарыздарының бағасы өседі, ... ішкі ... ... ставкілері де көтеріледі. Осыған ұқсас
пікірді ҚазКоммерцБанктің департамент директоры Сергей Мокроусов та айтқан.
Оның ... ... ... ... инвестициялардың кемуіне әкеліп, экономика
өсімін тежеуі мүмкін. Өйткені, біздегі ... емес ... ... негізінен банктердің сырттан алатын ... ... ... кейбір сарапшылардың пікірінше, мұндай қадамның тиімді тұстары да
бар. ... ... ... қарыз алу ставкісі көтерілгендіктен, ішкі
ресурстарды мейілінше көбірек тартуға ... ... Бұл ... ең
алдымен халық салымдары-депозиттер тілге оралады. ... ... ... үшін ... ... ... көтеруі мүмкін. Бірақ сонымен бір
мезгілде олар несиелеу ставкілерін де көтеруге мәжбүр болады. ... ... ... сөз ... ... Қазақстанда «тұрғын үй бағасы
түседі екен» деген сыбыс та ... ... ... ... ... ... сарапшысы әлемде қалыптасқан ахуалға байланысты
біздің банктер ипотекалық несиелеу көлемін қысқартып, ... ... ... ... ... ... Ипотекалық несие алу қиындағасын,
сол себептен үй бағасы арзандауы мүмкін ... ... ... ... [21]
Экономиканың жүйелі дағдарысы құрылыста кеңінен көрініс тапты. Соңғы
жылдары құрылыс қазақтың екінші деңгейлі банк ... ... ... ал ол ... қаражатты сырттан алған. Бірақ, мемлекет
құрылыс саласына көмек бере алмайды, өйткені мемлекеттік валюта резервіне
қауіп ... ... ... ... ... 70% - ы ... Бұл ... Астана мен Алматы қалаларында кеңінен көрініс тапты және
бұның салдарынан қалаларда көптеген митингтер өтті, өйткені ... ... ... ... ... ... Осы жағдайларға байланысты мемлекет
2007 жылдың желтоқсанында «Астанадағы құрылысты аяқтауға, ... және ... ... 4 ... ... ... ... бөлді: оның 85% - ы
мемлекеттік бюджет қаржаты да, 15% - ы жеке ... ... банк ... де өз ... ... «Альянс –
Банктің» Лондон биржасындағы 1 акциясы 2007 жылы ... $14 ... $1,14 ... Бұл ... ... ... ... төндіреді.
Сонымен қатар, «Казкоммерцбанктің» де жағдайы мәз емес: 2007 жылы ... $5.3 ... ... ... олар $2 ... – тан да аз.
Несие портфелінің сапасының төмендеуі байқалуда. Банктер қарыздарын
өтей ... ... ... ... ... Осы жағдайларға
байланысты мемлекет «стресстік активтер қорын» құрмақ, оның ... ... ... ... 2009 жылы 1 ... бастап шығатын
Қазақстанның Салық Кодексінде экономиканы тұрақтандыру үшін бірқатар
шаралар ... ... ... ... ... тағы бір мәселе: ол
металлдар мен энерготасымалдаушыларға деген бағаның төмендеуі. Егер мұнай
бағасы шілдеде 1 ... $47 ... ... ол $80 ... әлі ... ... Дәл осындай жағдай тау – кен өнеркәсібі мен ... ... ... аса ... ... ... ... «Арселлор – Миттал» компаниясы қыркүйекте жұмысшыларының 30% - ын,
яғни 4200 адамды үш ай мезімімен ... ... ... ... Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаев мәжіліс
депутаттарымен ... ... ... ... ... ... әсеріне
Ұлттық қорды пайдаланбастан төтеп бере алады» - ... Бұл үшін ... ... экспортына баж салығын енгізді. Бұдан 170 млрд. теңге
әлеуметтік салаға бөлінеді.(Қазақстан ... ... ... курс ... – 120,56 ... ... ... құрылыс объектілерін тоқтата тұруға болады
(тұрғын үй, ... ... мен ... алу ... ...
инновациялық проекттерден басқасы) және тағы 100 млрд. ... ... ... ... ... зор ... ... ал дұрыс қолданылған
инвестиция елдің экономикасы жағынан жоғары деңгейге көтерілуіне септігін
тигізеді. Шетелдік ... ... ... ... ... ... ... керек. Бұл жерде әңгіме визалар алу, шекара және ... өту, ... ... ... және ел ... ...... рұқсат
беру жөніндегі ережелер туралы болып ... ... ... ... ... беруді қоса алғанда салық жеңілдікті, кеден
бажын және т.б. қайта қарап, ... ... ... ... ... ... әділ ... бұлжытпай орындайтын, анық тиімді және қатаң
ұсынатын заңдары бар ашық және бәтуәгерлік ... ... ... ... барынша қуатты ынталандыру тетігі болып табылады.
Сондықтан мұндай саясатты талдап ... ... ... ... ... Қазақстанға шетел капиталынсыз, технологиясынсыз және тәжірибесінсіз
жедел экономикалық өрлеуге, ... ... ... ... және ... үшін ... жағдайларды жасауға болады, инвестицияларды
мемлекеттік қолдау жүйесін жетілдіруге, оның ішінде инвестициялық келісім ... ... ... ... және ... ... ... бағытталған «Инвестициялар туралы» жаңа Заң қабылданды. Инвестициялық
салада осы уақытқа ... іске ... ... ... ... атап өткен жөн: негізгі капиталға инвестициялар ... ... ... «Moody`s Investors Service» рейтинг агенттігінің Қазақстанға
инвестициялық санатқа жатқызылатын Ваа3 кредит рейтингін беруі; ... ... және ... асыру жүйесін ретке келтіру;
мемлекеттік даму ... ... ... ... «Қазақстан –
2030» даму стратегиясы бойынша инвестицияға қатысты негізгі мақсаттары:
1. Инвестициялық ахуалды одан әрі жақсарту;
2. Экономикаға ... ... мен ... ... ... деңгейіне қол жеткізу;
3. Экономиканың басым секторларына инвестициялардың ... ... ... ... ... іске ... Республикасының Индустриалдық – инновациялық дамуының 2015 жылға
дейінгі ... ... ... ... бағдарламаларға
сәйкес жүзеге асырылатын болады.
Тәуелсіздік жылдарында, өнеркәсіп салаларындағы негізгі капиталға
жұмсалған инвестициялардың ... ... ... ... ... облыстарының кәсіпорындары игерген. Қарашығанақ кен орындарындағы
жұмыстардың аяқталуына байланысты, Батыс Қазақстан ... 2000 ... ... ... ... ... ... 27,6
пайыздық пунктке төмендеген. Мәліметтерге жүгінсек, өткен үш жыл ішінде
Қазақстанға тартылған шетел ... ... ... ... ... 28% несие, 22% заемдар, ... ... ... ... тікелей инвестициялар. Үш жыл ішіндегі осы қаржының
60% ... ... ... 10% ... ... ... газ бен
тамақ өнеркәсібін дамытуға жұмсалды. Бұл ... 54% - ы АҚШ ... 6,8% - ы ... 6,6% - ы ... және ... ... Жапониядан түсті. Менің ойымша, Қазақстан Республикасы
инвестициялық саясатты ... ... ... ... ... ... ... инвестицияның арқасында біздің елімізде көптеген кен
орындары ашылып, кен ... Оған ... ... Батыс
Қазақстандағы, Арал маңындағы мұнай, сонымен қатар тағы да басқалары
жатады. Мысалға, сол ... ... ... ... ... ... ... Қазақстандағы жұмыссыздар санын азайтуға да көмектеседі.
Бірақ мемлекеттегі тұрақтылықты сақтау үшін мемлекет тарапынан белгілі ...... ... жатыр. Оған мысал ретінде 2009 жылдың 1 қаңтарынан
бастап шығатын жаңа Салық ... ... ... Мен ... даму ... ... ... өтіп, инвестициялық саясатты
пайдаланып, зор табысқа жететініне сенімдімін.
Пайдаланған әдебиеттер тізімі:
1.Солтүстік Қазақстан облысының ... ... ... ... ... 2007.
2. «Қазақстан тәуелсіздік жылдарында 2006». Қазақстан Республикасы
Статистика агенттігі 2006.
3. «Егемен Қазақстан» 2003 жыл 11 ... №8 ... ... ... №373 ... А.С.Сахариева «Әлем экономикасы». Астана «Дәнекер»
2005.
5.Н.Қ.Мамыров, Д.М.Мадиярова, ... ... ... ... ... 1998.
6.Ө.Қ.Шеденов, Е.Н.Сағындықов, Б.А.Жүнісов, ... ... ... теория» Ақтөбе «А – Полиграфия» 2004.
7.А.Қ.Мейірбеков, Қ.Ә.Әлімбетов «Кәсіпорын экономикасы». ... ... ... ... ... “Қазақ Университеті”
2006, 5 – 10 бет.
9.С.С.Мәуленова, С.Қ.Бекмолдин, Е.Қ.Құдайбергенов ... ... ... 2003.
10.Г.М.Осипова «Экономикалық теория негіздері» Алматы 2002.
11. Қазақстан Республикасының индустриялық – инновациялық дамуының
2003 – 2015 ... ... ... ... Республикасының Президентінің 2005 жылғы ... ... ... ... ... қоры ... Қазақстан
Республикасы Президентінің 2000 жылғы 23 тамызындағы № 402 Жарлығы.
14. «Инвестициялық қорлар туралы» Қазақстан Республикасының 2004 жылғы
Заңы.
15. Қазақстан ... ... ... Қазақстан
халқына Жолдауы, 2006жыл.
16. Қазақстан Республикасы Статистика Агенттігі. 2004 – 2007 ... ... ... ... Астана 2008.
17. Қазақстан Республикасы Статистика Агенттігі Солтүстік Қазақстан
облысының Статистика ... ... ... ... ... 2007, ... ... Қазақстан Республикасы Статистика Агенттігі Казахстан и ... 2/2008, ... ... ... Республикасы Статистика Агенттігі Статистикалық баспасөз
– бюллетень, Астана 2007.
20. Қазақстан – 2030, ... ... ... today» ... ... М.Ә.Тілеужанова «Макроэкономика», Алматы «Экономика»
2003.
Қосымша А
Өнеркәсіпке инвестициялар
Қосымша Ә
Негізгі қорға бағытталған инвестиция көлемінің ...

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге